Η Ιστορία της υπόγειας πόλης της Μαλακοπής ( Derinkuyu ) στην Καππαδοκία

(Σημ. Φιλίστωρος: Το θέμα αυτό μας το έστειλε ο φίλος μας Ν.Ν. διδάκτωρ Βυζαντινής Ιστορίας και περιστασιακός μας αναγνώστης, τον οποίο και τον ευχαριστώ πολύ)
Το 1963 ένας κάτοικος του χωριού Μαλακοπή (Derinkuyu στα Τουρκικά, που σημαίνει Βαθύ Πηγάδι) στη περιοχή της Καππαδοκίας, γκρεμίζοντας ένα τοίχο στο σπίτι του που ήταν -όπως όλα της περιοχής- σκαμμένο στο βράχο, ανακάλυψε έκπληκτος, ότι πίσω από τον βράχο υπήρχε ένα μυστηριώδες δωμάτιο το οποίο δεν είχε ξαναδεί. Αυτό το δωμάτιο τον οδήγησε σ’ ένα άλλο και μετά σε άλλο και ούτω καθ’ εξής. Οι αρχαιολόγοι άρχισαν να μελετούν την υπόγεια πόλη και έφτασαν στα 40 μ. βάθος. Τελικά ανακαλύφθηκαν 11 επίπεδα εκ των οποίων μόνο στα οκτώ πρώτα είναι δυνατή η επίσκεψη, κάτι που ξεκίνησε το 1969. Στα υπόλοιπα γίνονται ακόμα μελέτες και ανασκαφές, από τους αρχαιολόγους.
Αρχικά κτίστηκε από τους Φρύγες, μεταξύ 8ου και 7ου αιώνα π.Χ. σύμφωνα με το τουρκικό τμήμα πολιτισμού και μετά διευρύνθηκε κατά τη βυζαντινή εποχή.Πιθανόν όμως αυτό να έγινε και από τους Χιττίτες ακόμα παλαιότερα όπως το 1.400 π.Χ. Η αρχαιότερη γνωστή πηγή είναι ο Ξενοφών ο οποίος αναφέρει στο έργο του ‘Ανάβασις’ ότι οι τρωγλοδύτες κάτοικοι της Ανατολίας έσκαβαν υπόγεια τα σπίτια τους με την άνεση να χωρούν ολόκληρη οικογένεια, με οικόσιτα ζώα και αποθήκες τροφίμων.

Μονομάχος, πριν από 1.800 χρόνια, καταγγέλλει τον διαιτητή του...Μια ζωή έχουμε πρόβλημα με την διαιτησία στην Ελλάδα!!

Παράπονα από τη διαιτησία είχε ένας μονομάχος, πριν από 1.800 χρόνια, όπως μαρτυρά η επιτύμβια στήλη που κατόρθωσε να αποκρυπτογραφήσει ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Μπροκ του Καναδά, Μάικλ Κάρτερ.
Η φιγούρα που εμφανίζεται όρθια στην επιτύμβια στήλη, κρατώντας σπαθιά και στα δυο του χέρια, είναι ο Διόδορος, ο αδικημένος μονομάχος της περίπτωσής μας.

Η επιτύμβια στήλη αυτή έφτασε ως δωρεά στο Μουσείο Musee du Cinquanternaire στις Βρυξέλλες του Βελγίου, λίγο πριν το ξέσπασμα του Α' Παγκοσμίου Πολέμου. Το ανάγλυφο δείχνει έναν μονομάχο να κρατάει δύο σπαθιά, να στέκεται πάνω από τον αντίπαλό του, ενώ εκείνος γνέφει ότι παραδίνεται. Η επιγραφή αναφέρει ότι στο σημείο όπου τοποθετήθηκε η επιτύμβια στήλη, έχει ταφεί ένας άντρας με το όνομα Διόδορος. "Αφού νίκησα τον αντίπαλό μου Δημήτριο, δεν τον σκότωσα αμέσως" συνεχίζει η επιγραφή. "Η μοίρα και η πονηρή εξαπάτηση του summa rudis με σκότωσε".

Ο summa rudis είναι ο διαιτητής, που ίσως είχε εμπειρία στο παρελθόν ως μονομάχος. Ο δρ. Κάρτερ ερμηνεύει την εικόνα του Μονομάχου με τα δύο σπαθιά ως την στιγμή της τελευταίας του μάχης, όπου ο Δημήτριος βρίσκεται στο έδαφος ενώ ο Διόδορος έχει βγάλει τα σπαθιά του. "Ο Δημήτριος γνέφει ότι παραδίνεται, ο Διόδορος δεν τον σκοτώνει. Υποχωρεί θεωρώντας πως θα ανακηρυχθεί νικητής της μάχης", συνεχίζει ο δρ. Κάρτερ.

Παρ'όλα αυτά, ο summa rudis, ίσως γιατί ερμήνευσε την στάση του Δημήτριου ως απλή πτώση, του επιτρέπει να σηκωθεί, να πάρει ξανά την ασπίδα και το σπαθί του και να συνεχίσει την μάχη. Αυτή τη φορά, ο Διόδορος έχει προβλήματα και είτε πεθαίνει στην αρένα, είτε τραυματίζεται από την Δημήτριο και αυτό το τραύμα του στερεί τη ζωή λίγο αργότερα. 

Πηγή 

http://www.eglimatikotita.gr/

Αρχαίες Ελληνικές Ενδυμασίες...

Τα ρούχα των αρχαίων Ελλήνων ράβονταν και φοριόνταν πολύ εύκολα. Συνήθως ήταν ένα τετράγωνο κομμάτι υφάσματος που δε χρειαζόταν ιδιαίτερη δουλειά για να φτιαχτεί.

Το πιο συνηθισμένο ένδυμα που φορούσαν τόσο οι γυναίκες, όσο και οι άνδρες έμοιαζε με μακριά πουκαμίσα και λεγόταν πέπλος ή χιτώνας. Πάνω απ’ αυτό φορούσαν ένα μανδύα που λεγόταν ιμάτιο. Το ιμάτιο ήταν ένα τετράγωνο ύφασμα, συνήθως μάλλινο, το οποίο έφεραν οι άνδρες κατάσαρκα και ενίοτε πάνω από τον χιτώνα, οι δε γυναίκες πάντοτε σχεδόν... ως πανωφόρι, πάνω από τον χιτώνα ή τον πέπλο.

Οι μεγαλοφυείς (όσο και απλές) προδιαγραφές της Τριήρους

γράφει ο Στάθης Νελλόπουλος

   1. Bασικό αίτιo της δηµιoυργίας της τριήρους ως συνέχειας της διήρους υπήρξε  η καταπoλέµηση της πειρατείας, η οποία είχε καταστεί µάστιγα για τo θαλάσσιo εµπόριo της επoχής τoυ Περίανδρoυ (η΄ αι. π.Χ.). H τριήρης, ως πoλεµικό πλoίo, ταχύτερo των πειρατικών της εποχής, θα µπoρoύσε να τα φτανει, να τα συλλαμβάνει ή να τα βυθίζει με ευχέρεια, περιορίζοντας έτσι τo φαινόµενo της πειρατείας, όσo γινόταν.

   2. H ναυπηγική στον ελληνικό χώρο αναπτύχθηκε κατά πρώτα στην Κόρινθο. Δείγμα της ανάπτυξης αυτής υπήρξε η τριήρης.

 

Τριήρης διισθμιζόμενη δια της Διόλκου του Ισθμού της Κορίνθου σε τροχοφόρους οχούς (σχέδιο Ε. Δ. Νελλόπουλου.) Η τελειότητα των αναλογιών της προϋποθέτει υψηλές γνώσεις Μαθηματικών, Φυσικής, Ναυπηγικής κ.λπ.. Όλες οι προσπάθειες των νεωτέρων να την ανακατασκευάσουν απέτυχαν παταγωδώς. Η σχετικά πρόσφατη αναβίωση - ναυπήγηση της τριήρους "Ολυμπιάδος" ήταν απλά μιά φανφάρα, που συνόδευσε τον φάκελλο διεκδίκησης των Ολυμπιακών Αγώνων από τον τότε Υπουργό Πολιτισμού.

   3. Η τριήρης εφευρέθηκε το 700 π.Χ. στην Κόρινθο από τον Κορίνθιο ευπατρίδη αρχιτέκτονα - ναυπηγό Βακχιάδη Αμεινοκλή (το σχέδιο κατασκευής της κρατήθηκε επί πολύ χρόνο αυστηρότατα μυστικό) επί τυράννου της Κορίνθου Περιάνδρου, Βακχιάδη επίσης, ενός εκ των επτά σοφών της Ελλάδας και δημιουργού πολλών και μεγάλων έργων, μεταξύ αυτών η τριήρης και η δίολκος (συνολικού μήκους 8.832 μέτρων με μέγιστο ύψος 80 μ.). Η δίολκος, ως μειώνουσα σημαντικά τις αποστάσεις αλλά και τους κινδύνους παράκαμψης του ακρωτηρίου Μαλέα (εξ ου και το ρητό: «παρακάμπτου τον Μαλέαν επιλάθου των οίκαδε»), ανάγκασε έμμεσα τις πλείστες πόλεις του ελληνικού κόσμου, να ναυπηγούν τα πλοία τους στα ναυπηγεία της Κορίνθου, για να μπορούν αυτά να υπερνεωλκούνται.

Γιατί οφείλουμε να διδάσκουμε τα Αρχαία Ελληνικά στα παιδιά μας

Ι.Θ. Κακριδής

Γιατί αλήθεια διδάσκουμε τα αρχαία ελληνικά στα παιδιά που θέλουμε να μορφώσουμε, σε τόσο πολλές ώρες μάλιστα; Τρεις είναι οι κύριοι λόγοι που μας υποχρεώνουν να βοηθήσουμε τα παιδιά μας να επικοινωνήσουν όσο γίνεται περισσότερο με τον αρχαίο κόσμο.


Πρώτα απ’ όλα, γιατί είμαστε κι εμείς Έλληνες. Από τον καιρό του Ομήρου ως σήμερα έχουν περάσει κάπου δυο χιλιάδες εφτακόσια χρόνια. Στους αιώνες που κύλησαν οι Έλληνες βρεθήκαμε συχνά στο απόγειο τηςδόξας, άλλοτε πάλι στα χείλια μιας καταστροφής ανεπανόρθωτης∙ νικήσαμε και νικηθήκαμε αμέτρητες φορές∙ δοκιμάσαμε επιδρομές και σκλαβιές∙ αλλάξαμε θρησκεία∙ στους τελευταίους αιώνες η τεχνική επιστήμη μετασχημάτισε βασικά τη μορφή της ζωής μας∙ και όμως κρατηθήκαμε Έλληνες, με την ίδια γλώσσα‐φυσικά εξελιγμένη‐, με τα ίδια ιδανικά, τον ίδιο σε πολλά χαραχτήρα και με ένα πλήθος στοιχεία του πολιτισμού κληρονομημένα από τα προχριστιανικά χρόνια.

Αριστοτέλης (384 π.Χ. – 322 π.Χ.)

  Ο μεγάλος φιλόσοφος είχε πατέρα τον Νικόμαχο, με απώτερη καταγωγή από τη Μεσσηνία, γιατρό του Μακεδόνα βασιλιά Αμύντα Β', πατέρα του Φιλίππου. Η μητέρα του, Φαιστίς, είχε γεννηθεί στη Χαλκίδα. Κύρια πηγή για τη ζωή του Αριστοτέλη είναι ο Διογένης Λαέρτιος, ο οποίος τον περιγράφει ως «τραυλό, με αδύναμα πόδια, μικρά μάτια ... ιδιαίτερα καλοντυμένο ... ετοιμόλογο» Η φιλοσοφική εργασία αυτού του ασήμαντου στην εμφάνιση ανθρώπου επηρέασε την ανάπτυξη της επιστήμης για περίπου 2000 χρόνια και κυριαρχεί σε μερικούς τομείς μέχρι σήμερα.

Ο Αριστοτέλης γεννήθηκε στα Στάγειρα (αποικία της 'Ανδρου και της Χαλκίδας) και ήρθε στην Αθήνα το 367 π.Χ., σε ηλικία 18 ετών, για σπουδές στην Ακαδημία του Πλάτωνα. Έμεινε στην Αθήνα περίπου 20 χρόνια, αρχικά ως μαθητής και μετά ως δάσκαλος στην Ακαδημία και όταν, με το θάνατο του Πλάτωνα, παρέλαβε την Ακαδημία ο ανιψιός τού τελευταίου, Σπεύσιππος, ο Αριστοτέλης αποχώρησε λόγω διαφωνιών και μετέβη αρχικά στον 'Ασσο (Μικρά Ασία). Εκεί κυβερνούσε ένας παλιός μαθητής του, ο Ερμείας, ο οποίος τον προσκάλεσε να ιδρύσει σχολή και να διδάξει. Όταν δύο χρόνια μετά ανετράπη ο Ερμείας, ο Αριστοτέλης μετέβη στη Μυτιλήνη, μαζί με τη γυναίκα του, ανιψιά του Ερμεία.

Το 342 κλήθηκε ο Αριστοτέλης από τον Φίλιππο Β' στη Μακεδονία ως δάσκαλος του γιου του Αλέξανδρου και, όταν ο Αλέξανδρος κατέλαβε το θρόνο της Μακεδονίας, ο δάσκαλος εγκατέλειψε τη Μακεδονία, ήρθε πάλι στην Αθήνα, όπου ίδρυσε το 335 μία δική του σχολή, το Λύκειο, του οποίου ερείπια ανακαλύφθηκαν πρόσφατα στο πάρκο Ριζάρη, στο κέντρο της Αθήνας. Φαίνεται ότι η αποχώρηση από το περιβάλλον του Αλεξάνδρου έγινε σε κλίμα δυσαρέσκειας, γιατί ο Αριστοτέλης δεν συμφωνούσε με τους πολιτικούς στόχους και με τις ανατολίτικες επιλογές του μαθητή του. Στο Λύκειο της Αθήνας δημιούργησε ο μεγάλος ερευνητής και δάσκαλος μία σημαντική βιβλιοθήκη, η οποία περιείχε συλλογή από τα «συντάγματα» διαφόρων πολιτειών της εποχής - λέγεται ότι συνολικά διέθετε 160 από αυτά. Επίσης δημιούργησε ένα φυτώριο και εκτροφείο με «όλα» τα γνωστά εκείνη την εποχή φυτά και ζώα.

Μετά το θάνατο του Αλεξάνδρου το 323 π.Χ. και την έναρξη κατάρρευσης της απέραντης αυτοκρατορίας του, ξεσηκώθηκαν οι Αθηναίοι κατά των Μακεδόνων. Ο Αριστοτέλης κινδύνευε ή απλώς φοβήθηκε ότι θα γινόταν στόχος εκδίκησης από τους Αθηναίους. Μάλιστα κατηγορήθηκε για «ασέβεια προς τους θεούς», πράγμα που, αν γινόταν αποδεκτό σε δίκη, θα οδηγούσε σε θανατική καταδίκη του, όπως συνέβη με τον Σωκράτη. Έτσι, ο μεγάλος φιλόσοφος κατέφυγε στη Χαλκίδα, όπου υπήρχε ένα κτήμα της μητέρας του. Εκεί πέθανε μετά από μερικούς μήνες σε ηλικία 62 ετών από κάποια ασθένεια του στομάχου.

Ο Αριστοτέλης θεωρείται ο μεγαλύτερος συστηματικός μελετητής στην ιστορία του παγκόσμιου πολιτισμού. Το έργο του αποτελεί ένα ολοκληρωμένο, κλειστό, οικουμενικό σύστημα έρευνας και διδασκαλίας και περιλαμβάνει μεταξύ άλλων γραπτά για τη Βιολογία, την Ποίηση, τη Μετεωρολογία, την Πρώτη Φιλοσοφία (που ονομάστηκε από μεταγενέστερους Μεταφυσική), τη Ρητορική και την Πολιτική. Συνέγραψε ένα λεξικό φιλοσοφικών όρων και μία σύνοψη της διδασκαλίας του Πυθαγόρα, από την οποία ελάχιστα μέρη διασώθηκαν. Αντίθετα, οι λεπτομερώς καταγεγραμμένες διδασκαλίες του ίδιου του Αριστοτέλη διασώθηκαν στο μεγαλύτερο μέρος τους.

Πολλοί από τους παπύρους της μεγάλης βιβλιοθήκης του Αριστοτέλη λεηλατήθηκαν από τους Ρωμαίους κατακτητές, άλλοι είχαν πωληθεί όμως σε Αλεξανδρινούς ερευνητές από τους διαδόχους του στη σχολή κι έτσι διασώθηκαν κατά σημαντικό μέρος από μεταγενέστερες λεηλασίες και τις συστηματικές πυρπολήσεις βιβλιοθηκών των χριστιανών, από τον 4ο μ.Χ. αιώνα και έπειτα.

Κατά τον 9ο αιώνα μ.Χ. εισήγαγαν 'Αραβες μελετητές τις σκέψεις του Αριστοτέλη στο Ισλάμ. Κατά το 13ο αιώνα αναθερμάνθηκε το ενδιαφέρον για τα έργα του Αριστοτέλη και ο Αλβέρτος ο Μέγας (Albertus Magnus) και ο μαθητής του Θωμάς Ακινάτης ανακάλυψαν σ' αυτά μία φιλοσοφική βάση για τη χριστιανική σκέψη. Ακόμα και σήμερα διαμορφώνεται σε διάφορα σημεία της η διδασκαλία της καθολικής εκκλησίας από τη φιλοσοφία του Αριστοτέλη. Από μια σκοπιά, το κύρος και η σημασία του έργου του Αριστοτέλη, αλλά και το γεγονός ότι είχε υιοθετηθεί η διδασκαλία του σε πολλούς τομείς από την εκκλησία, έβλαψαν την επιστήμη, γιατί αποθαρρύνθηκαν οι ερευνητές του Μεσαίωνα να δραστηριοποιηθούν επιστημονικά, με τις νεώτερες εμπειρίες και γνώσεις της εποχής, όπως έγινε αργότερα στην εποχή της Αναγέννησης.

πηγή

http://logioshermes.blogspot.com/

Οι ερμαϊκές στήλες ("ερμαί") στην Αρχαία Ελλάδα

Οι "Ερμαί" είναι λίθινα αγαλμάτια λατρείας του Ερμή ("Ερμαί Ερμού", γαλλ. Hermhermes, γερμ. Hermeshermen) και άλλων θεοτήτων, τα οποία ήταν ευρύτερα διαδεδομένα σ' όλη την αρχαία Ελλάδα, αποτελούνταν από κεφαλή και αντί για κορμό, ενώνονταν με τετράπλευρη λίθινη στήλη. Οι Ερμές χρησίμευαν εκτός των θρησκευτικών σκοπών και για ποικίλες πρακτικές ανάγκες, όπως η σταδιομέτρηση των οδών της υπαίθρου, ο χωρισμός των αγροτικών ιδιοκτησιών κ.ά.

Περί της καταγωγής των ιδιότυπων αυτών αγαλματίων πολλές γνώμες υπάρχουν, η πιο επικρατούσα έχει ως εξής: Είναι γνωστό ότι ο Ερμής κατά τις παλαιότατες εποχές της Ιστορίας λατρεύτηκε με τη μορφή διαφόρων συμβόλων, όπως άλλωστε όλες οι θεότητες, τα σύμβολα αυτά ήταν άμορφοι λίθοι ("αργοί λίθοι"), σωροί λίθων ("ερμαίοι λόφοι") και πελώριοι φαλλοί. Σε μεταγενέστερες εποχές όταν αυτά τα άμορφα σύμβολα παρουσιάζονταν με ημιανθρωπόμορφα χαρακτηριστικά, τότε μέσω της τετραγωνοποίησης του πρωταρχικού φαλλού και της τοποθέτησης ανθρώπινης κεφαλής πάνω σ' αυτές προήλθαν οι πρώτες ερμές, οι λεγόμενοι "άκωλοι". Αυτό πραγματοποιήθηκε σε άγνωστη μακροχρόνια πορεία, ανάλογης με εκείνης από την οποία διήλθαν οι πρώτοι λατρευτικοί κορμοί δένδρων για να καταλήξουν στα περίφημα "ξόανα". Πολλές παραδόσεις αναφέρουν ότι οι πρώτοι κατασκευαστές τέτοιων αγαλματίων ήταν οι Αθηναίοι. Ο Παυσανίας αναφέρει ότι "ΠΡΩΤΟΙ ΟΙ ΑΘΗΝΑΙΟΙ ΑΚΩΛΟΥΣ ΕΡΜΑΣ ΩΝΟΜΑΣΑΝ", "ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΤΟ ΣΧΗΜΑ ΤΟ ΤΕΤΡΑΓΩΝΟΝ ΕΠΙ ΤΟΙΣ ΕΡΜΑΙΣ", περιγράφοντας τις ερμές χαρακτηρίζει αυτές κατασκευάσματα "ΤΕΧΝΗΣ ΤΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ". Αλλά πολλές φορές και τα απεικονιζόμενα σε λίθινη στήλη αιδοία, κατάλοιπα της παλαιάς λατρείας των φαλλών, σύμφωνα με τον Ηρόδοτο (Β' 51) πρώτοι οι Αθηναίοι απεικόνιζαν, παραλαμβάνοντας αυτή τη συνήθεια από τους Πελασγούς σύμφωνα με τον "ιερόν λόγον". Μετά τους Αθηναίους αναφέρονται οι Αρκάδες ως "ΠΕΡΙΣΣΩΣ ΤΩι ΣΧΗΜΑΤΙ ΤΟΥΤΩι ΧΑΙΡΕΙΝ" (δηλαδή το τετράπλευρο). Σύμφωνα με την εκδοχή του Σουΐδα περί της προέλευσης των ερμών, αναφέρει ότι κατασκευάστηκαν τετράγωνες "ΕΠΕΙΔΗ ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΑΛΗΘΕΙΑΣ ΕΦΟΡΟΣ Ο ΕΡΜΗΣ" παραβάλλει δηλαδή την αλήθεια για τις τετράπλευρες ερμές, οι οποίες από όποια μεριά και να πέσουν, μένουν πάντοτε όρθιες και βάσιμες.

Ο πολιτειακός θεσμός της αισυμνητείας στην Αρχαία Ελλάδα

Τού Τηλέμαχου Τσελεπίδη

Οι αρχαίοι μας πρόγονοι, σε δημοκρατικό καθεστώς, όταν η πόλη (κράτος) κινδύνευε από εξωτερικούς εχθρούς, από εσωτερικές ταραχές και είχε ανυπέρβλητα οικονομικά αδιέξοδα, όταν δοκιμάζονταν από πολιτική διχοστασία κι αστάθεια, όταν οι κοινωνικές συγκρούσεις, η αναρχία και οι αντιξοότητες δημιουργούσαν μείζον πρόβλημα στις αντοχές της κοινωνίας και της δημοκρατίας, τότε ο δήμος, η εθνική αντιπροσωπεία του τόπου, ενεργώντας ως συνείδηση του έθνους και θέλοντας να προστατεύσουν τα συμφέροντα του κοινωνικού συνόλου, καλούσαν μέσα από το λαό τον ικανότερο, τον άριστο εκ των ηγετικών ανδρών της επικράτειας και του παραχωρούσε όλες τις θεσμικές πολιτικές, νομοθετικές και δικαστικές εξουσίες. Τον καθιστούσαν απόλυτο μονάρχη, κυρίαρχο άρχοντα, για να οδηγήσει την χώρα στην ομαλότητα, την πρόοδο, την ευημερία και στην πραγματική δημοκρατία.

Το πρόσωπο του αισυμνήτη βέβαια έπρεπε να ήταν ανεπίληπτο. Ο ηγέτης που θα αναλάμβανε τέτοιες ευθύνες έπρεπε να είχε πολλαπλές ικανότητες και απόλυτη κοινωνική αποδοχή και καταξίωση. Να είχε βαθιά πνευματικότητα κι αναγνωρισμένο ηθικό και κοινωνικό κύρος, ακέραιο χαρακτήρα, αλλά και η προσωπικότητά του να ενέπνεε βεβαιότητα ότι δεν θα εκμεταλλεύονταν την ευκαιρία για να γίνει δικτάτορας στον τόπο του εις το διηνεκές. Αμέσως μετά την δρομολόγηση των μέτρων και αποφάσεων και την ομαλοποίηση των πραγμάτων ο αισυμνήτης είχε υποχρέωση να επαναφέρει τη χώρα σε Δημοκρατική διακυβέρνηση παραδίδοντας τις εξουσίες σε εκλεγμένους πολιτικούς. Οι αισυμνήτες πάντα λογοδοτούσαν στο λαό και δεν ήταν ασύδοτοι. Και προ πάντων η εξουσία τους διαρκούσε όσο το πρόβλημα δεν είχε επιλυθεί. Η αναστολή του πολιτεύματος και οι έκτακτες εξουσίες τις οποίες τους ανέθεταν ήταν άλλωστε μια προσωρινή κατάσταση.

Η παράτολμη εκστρατεία των Αθηναίων στην Πελοπόννησο και τα γεγονότα στην νήσο Σφακτηρία (425 π.Χ.)

Άνοιξη του 425 π.Χ. Βρισκόμαστε στην καρδιά της πρώτης περιόδου του μεγάλου πολέμου που, λόγω των αθηνοκεντρικών πηγών μας, μάθαμε να αποκαλούμε Πελοποννησιακό. Ο αθηναϊκός στόλος που πλέει ανοιχτά της Πελοποννήσου δεν έχει επακριβώς καθορισμένη αποστολή. Ο τελικός προορισμός των 40 πλοίων είναι η Δύση, αλλά οι Αθηναίοι έχουν τρία ανοιχτά μέτωπα στην πορεία. Στην ελληνική Δύση πρέπει να βοηθήσουν τη συμμαχική πόλη του Ρηγίου, την οποία έχουν ζώσει σαν τανάλια Συρακούσιοι και Λοκροί. Πιο ανατολικά, πρέπει να βοηθήσουν το “δημοκρατικό” καθεστώς της Κέρκυρας, καθώς το νησί το έχει αποκλείσει πελοποννησιακός στόλος, ενώ στις απέναντι ακτές έχουν εγκατασταθεί οι ολιγαρχικοί Κερκυραίοι που είναι έτοιμοι να επιχειρήσουν να ανακτήσουν την εξουσία στην πατρίδα τους. Τέλος, πρέπει να συνεχιστεί η τακτική των επιδρομών στις (λακωνικές και μεσσηνιακές) ακτές της σπαρτιατικής επικράτειας. Σύμφωνα με τις οδηγίες της Εκκλησίας του Δήμου, οι τρεις αρχηγοί της αποστολής (Ευρυμέδων, Σοφοκλής και Δημοσθένης) έχουν το ελεύθερο να αποφασίσουν πώς, με ποιά σειρά ή ποιούς από τους στόχους θα προσπαθήσουν να πετύχουν, καθώς και το αν θα διαιρέσουν τις δυνάμεις τους ή όχι. Από τους τρεις, ο Δημοσθένης είναι ο μόνος που έχει στο μυαλό του ένα σαφές σχέδιο για το πώς θα μπορούσε να καταφέρει αποφασιστικό πλήγμα στον αντίπαλο. Ίσως είναι κι ο μόνος που μπορεί εκείνη τη στιγμή να υποψιαστεί ότι οι Αθηναίοι πρόκειται να εμπλακούν σε μια επιχείρηση που θα σημαδέψει την ιστορία του πολέμου και θα φέρει την πόλη μια ανάσα από την οριστική επικράτηση.

Το αλάτι: το «ψυγείο» της αρχαιότητας

γράφει ο Γιώργος Σωτ. Δαμιανός

Αλάτι (χλωριούχο νάτριο, NaCl )

Η αρχαία ελληνική λέξη «ο άλς» ( γεν. του άλατος) δεν πρέπει να συγχέεται με το « η άλς», γεν. της αλός (: η θάλασσα), αν και αυτές οι δύο λέξεις ανήκουν στην ίδια οικογένεια. Από το θέμα αλ. παρήχθησαν οι λέξεις: θάλασσα, αλιεύς, Άλιμος, αλυκή, άλμη, αιγιαλός (> μεσ. : γιαλός), παραλία, Αγχίαλος, Αλόνησος και πολλές άλλες. Με την ίδια ρίζα πέρασε και στα λατ.: als, ιταλ. :sale, γαλλ. :sel, αγγλ.: salt, γερμ.:salz

Χωρίς το χλωριούχο νάτριο ο άνθρωπος δε θα μπορούσε να ζήσει. Το αλάτι μπορεί να είναι είτε ορυκτό, είτε θαλασσινό. Το θαλασσινό αντλείται, με εξάτμιση, από τις αλυκές. Γνωστές στην αρχαιότητα ήταν οι αλυκές της Αναβύσου, της Βραυρώνας, των Μεγάρων. Σήμερα, λειτουργούν και στην Καλλονή, Πολυχνίτου (Λέσβος), Κίτρους ( Πιερίας), Μεσολόγγι, Λευκάδα, Μήλο. Oι Έλληνες και οι Ρωμαίοι προσέφεραν το αλάτι στις θυσίες προς τους θεούς. Ήταν σύμβολο λεπτότητας, χάριτος και ευθυμίας (απ΄εδώ, ίσως, η μεταγενέστερη φράση της Κ. Διαθήκης : «υμείς έστε το άλας της γης»). Στην αρχαιότητα ήταν γνωστή και η φράση το «Αττικό άλας» ( για να δηλώνει το λεπτό και ευφυές Αττικό Πνεύμα)

Τελέσιλλα: η γυναίκα που νίκησε την Σπαρτιατική φάλαγγα (5ος αιώνας π. Χ.)

 (Σημ Φιλίστωρος: αφιερωμένο με αγάπη στην πανέμορφη νεογέννητη κόρη μου με την ευχή να έχει υγεία, να είναι καλότυχη, καλότροπη και να καταφέρνει να στέκεται πάντα με γενναιότητα στο ύψος των περιστάσεων στους δύσκολους καιρούς που έρχονται)

Στα τέλη του 5ου αιώνα π.Χ. κυρίαρχη στον Ελλαδικό χώρο ήταν η Πελοποννησιακή συμμαχία με κύριους ισχυρότερους  εταίρους της την Σπάρτη του Βασιλιά Κλεομένη Α΄ και την Κόρινθο. Η ισχυρότερη πόλη εκτός της συμμαχίας αυτής ήταν το Άργος, ο μεγάλος ανταγωνιστής της Σπάρτης για πάνω από 2 αιώνες. Το 495 π.Χ. περίπου ο Κλεομένης αποφάσισε να επιτεθεί κατά του Άργους μετά από σχετικούς θετικούς χρησμούς που έλαβε από το μαντείο των Δελφών. Μετέφερε με πλοία το άνθος των Σπαρτιατών οπλιτών στο Ναύπλιο και από εκεί βάδισε προς το Άργος. Στην θέση Σήπεια νίκησε τους Αργίτες με ένα τέχνασμα και σκότωσε πολλούς.

Όσοι Αργίτες σώθηκαν κατέφυγαν στο ιερό άλσος του Άργους ώστε να προστατευθούν από το ιερό άσυλο. Ο Κλεομένης έχοντας αιχμαλώτους και αυτομόλους Αργίτες έμαθε τα ονόματα όσων είχαν καταφύγει στο ιερό και τους καλούσε ονομαστικά να βγουν δήθεν γιατί οι οικείοι τους είχαν πληρώσει λύτρα και είχαν εξαγοράσει την ζωή τους. Με αυτό τον τρόπο απέκτεινε πολλούς ακόμη. Λίγες μέρες μετά έβαλε φωτιά στο άλσος και σκότωσε και τους υπόλοιπους. Οι πληροφορίες του Ηροδότου και του Πλουτάρχου αναφέρουν 7000 νεκρούς, αλλά θεωρούνται υπερβολικές.

Το Άργος ήταν πλέον σχεδόν αφρούρητο αφού η συντριπτική πλειοψηφία του πληθυσμού της πόλης είχε σκοτωθεί. Ο Κλεομένης αφού έστειλε τους οπλίτες της Σπάρτης πίσω στην πατρίδα τους και κράτησε μόνο τους χίλιους εκλεκτότερους, αποφάσισε να βαδίσει και να καταλάβει την ανοχύρωτη πόλη. Στο Άργος είχαν φτάσει τα νέα από την μεγάλη καταστροφή και όλοι βρίσκονταν σε απελπισία.

Πεισίστρατος (605-527 π.Χ.)

Ο Πεισίστρατος, γιος του Ιπποκράτη, αρχηγός των Διακρίων και εξάδελφος του Σόλωνα, γεννήθηκε στην Αθήνα. Ήταν χαρισματικός ρήτορας, ενεργητικός και επινοητικός. Κατά την διάρκεια του πολέμου των Αθηνών με τα Μέγαρα, το 570 π.Χ., κατέλαβε το λιμάνι τους, την Νίσαιαν. Μετά από αυτό το γεγονός έγινε πολύ δημοφιλής με τον λαό. Προσπάθησε δύο φορές με στρατηγήματα να γίνει τύραννος, αλλά και τις δύο φορές τον εξόρισαν.

Η μάχη του Μαραθώνα (17 Σεπτεμβρίου 490 π.Χ.)

Αιτίες και αφορμές

Η περίοδος της Ελληνικής Ιστορίας μεταξύ 492-479 π.Χ είναι γνωστή ως μια φάση των«Περσικών Πολέμων». Πρόκειται για μία περίοδο διαμάχης μεταξύ των πόλεων-κρατών της Ελλάδας και της πανίσχυρης Περσικής Αυτοκρατορίας Η αιτία των Περσικών Πολέμων ήταν η επεκτατική πολιτική των Περσών. Τους ήταν αδύνατο να επεκταθούν προς τα Ανατολικά (προς την Ινδία), ή πέρα από την Αίγυπτο (λόγω της Λιβικής Ερήμου) ή προς την αφιλόξενη χώρα των Σκύθων (προς τα βόρια). Έτσι η

Ο Ελληνικός κόσμος κατά τους Περσικού πολέμους

μόνη επιλογή τους ήταν να προχωρήσουν προς τα δυτικά προς την Ευρωπαϊκή ήπειρο. Η Ελλάδα ήταν το κύριο εμπόδιο που έπρεπε να ξεπεράσουν για να επιτύχουν τον αντικειμενικό σκοπό τους και η Αθήνα ήταν ο πιο αποφασιστικός τους αντίπαλος στην Ελλάδα.

Αρχαία Ελλάδα και Ρώμη: (η ηθική και πολιτισμική παρακμή της Ρωμης ως αποτέλεσμα της επαφής με τον Ελληνιστικό Αρχαίο κόσμο)

Η Ρωμαϊκή διανόηση έτρεφε έναν βαθύ θαυμασμό για τα κατορθώματα του Ελληνικού Κλασσικού κόσμου, που όμως δεν επεκτεινόταν και στην Ελλάδα του 1ου αιώνα π.Χ, που είχε κατακτηθεί εύκολα και είχε μια απλή θέση Ρωμαϊκής επαρχίας ανάμεσα σε τόσες άλλες. συλλήβδην όλοι οι Ρωμαίοι συγγραφείς (Σαλλούστιος, Λίβιος, Λουκανός) θεωρούσαν πως οι μετέπειτα πολιτικές αναταραχές στην ρώμη προέρχονταν από την χαλάρωση των Αρχαίων αυστηρών Ρωμαϊκών ηθών. Η χαλάρωση αυτή είχε προκληθεί από την γνωριμία των Ρωμαίων οπλιτών και ανώτερων στρατιωτικών με την τρυφηλότητα και την ελευθεριότητα του Ελληνικού βίου.

Η ομηρική προέλευση της έκφρασης "μου λύθηκαν τα γόνατα"

Στο Ομηρικό έπος υπήρχε η πίστη ότι η έδρα των σωματικών δυνάμεων βρίσκεται στα γόνατα (γόνυ). Ισχυρός πολεμιστής ήταν αυτός με τα ανθεκτικότερα γόνατα.

Έτσι βλέπουμε τον Ιδομενέα να έχει χτυπήσει τον Οινόμαο αλλά να μην καταφέρνει να τον σκυλεύσει γιατί δεν ήταν πια στέρεα τα γόνατα του (ου γαρ ετ΄ έμπεδα γυία ποδών Ραψωδία Ν στίχος 512). Ο Αχιλλέας λέει ότι δεν θα ξεχάσει τον φίλο του όσο βρίσκεται ανάμεσα στους ζωντανούς και σαλεύουν τα γόνατα του (φίλα γούνατ΄ ορώρη, ρ.Ι 610). Σε αντίθεση με τα γόνατα του πολεμιστή, τα γόνατα της Ανδρομάχης τρέμουν (ελελίχθη γυία, ρ.Χ 448) από τον φόβο. Ο Έκτορας λίγο πριν τον θάνατο του, για να ξορκίσει τον Αχιλλέα να τον λυπηθεί, επικαλείται τη ζωή του, τους γονείς του και τα γόνατα (γούνων) του.

Η Ανδρομάχη που παρακολουθεί τον Έκτορα να ψυχορραγεί, χτυπά το στήθος της ενώ τα γόνατα της έχουν παγώσει (νέρθε δε γούνα πήγνυται ρ. Χ). Ο Όμηρος σε όλο του το έπος υπογραμμίζει την σημασία και την αξία όχι του σώματος με την σημερινή χρήση του όρου, αλλά των μελών του, δίνοντας έμφαση στα άκρα (πόδια, γόνατα). Οι Ομηρικές αναφορές στα πόδια είναι συχνότατες (πόδας ωκείς, ποδάρκης, ποσσί κραπνοίσι, καρπαλίμοισι πόδεσι) και η ταχύτητα είναι σημαντική κατά την διάρκεια της μάχης.

Η έκφραση "μου λύθηκαν τα γόνατα" που χρησιμοποιούμε ευρέως σήμερα, είναι η ομηρική έκφραση "λύσε δε γυία" Ραψωδία Π, στίχος 312, έκφραση που χρησιμοποιούσε ο Όμηρος για να τονίσει είτε την σωματική και ψυχική αδυναμία του πολεμιστή, η σε μερικές φορές την επιθανάτια αγωνία του οπλίτη.

Πηγή

Κωστή Παπαγιώργη, Η ομηρική μάχη, εκδόσεις "Καστανιώτη"

Σημείωση

Προφανώς ο κ. Παπαγιώργης δεν έχει ανάγκη της δικής μας σύστασης. Ένας ατόφιος πνευματικός άνδρας με το χάρισμα να αποτυπώνει την συντεταγμένη του σκέψη με μια στιλπνή και ελκυστική γραφή. Έχω διαβάσει πολλά βιβλία του με δοκίμια, αλλά αυτά που μου άρεσαν περισσότερο ήταν τα μονοθεματικά όπως ο "ντοστογιέφσκι", "τα καπάκια", ο " σωκράτης, ο φιλόσοφος που αυτοκτονεί", ο "Κανέλλος Δεληγιάννης" και φυσικά η "ομηρική μάχη". Σας προτείνω να τα διαβάσετε ακόμη και αν είναι εκτός ενδιαφερόντων σας. Θα περάσετε ένα δεκαωράκι πραγματικής πνευματικής ηδονής...

ΘΑΛΗΣ Ο ΜΙΛΗΣΙΟΣ

(όταν ήμουν 20 χρονών είχα ασχοληθεί έντονα με την προσωκρατική φιλοσοφία. Πρόσφατα προμηθευτηκα το εξαιρετικό βιβλίο του κ. Μακρυγιάννη "Η έννοια του Θεού στην προσωκρατική φιλοσοφία" (για το οποίο θα γράψω και λίγα λόγια στο μέλλον), όπου με συγκίνηση ανακάλυψα ότι κάποια συμπεράσματα μου που είχα διατυπώσει γραπτώς τότε για την Φιλοσοφία του Θαλή, ταυτίζονται με τις ολοκληρωμένες και κατασταλλαγμένες σκέψεις του συγγραφέα. Έτσι αποφάσισα να το παραθέσω, παρά την οφθαλμοφανή διάσταση του με την θεματολογία του ιστότοπου των "ιστορικών θεμάτων".... )

ΘΑΛΗΣ O ΜΙΛΗΣΙΟΣ

Η ΖΩΗ ΤΟΥ

Ο Θαλής γεννήθηκε το 624 π.Χ. στη Μίλητο και υπήρξε ιδρυτής της φιλοσοφικής Iωνικής σχολής (σχολή της Μιλήτου) κατά τον Ευσέβιο και κατ΄ επέκταση ιδρυτής της παγκόσμιας Φιλοσοφίας. Ήταν επίσης και ένας από τους περίφημους 7 σοφούς της αρχαιότητος (Διογένης Λαέρτιος, Απόσπασμα 4). Ο Ηρόδοτος και άλλες δοξογραφικες πηγές των θέλουν φοινικικής καταγωγής όμως το πιο πιθανό είναι να ήταν Έλλην και από τους δυο γονείς και μάλιστα αριστοκρατικής καταγωγής. Ο Διογένης Λαέρτιος σώζει μια προσωπική δήλωση του Θαλή που μάλλον δεν αφήνει πολλές αμφιβολίες (Διογένης Λαέρτιος, Απόσπασμα 5). Υπάρχουν αναφορές ότι παρέμεινε εργένης, ενώ άλλες πηγές τον παρουσιάζουν παντρεμένο, και μάλιστα αναφέρουν και το όνομα του παιδιού του(Διογένης Λαέρτιος, Απόσπασμα 2).

Φιλόπατρις, ενεργός πολιτικά αναμείχθηκε με τόλμη στα κοινά της Μιλήτου, και ο Ηρόδοτος μαρτυρεί ότι με δική του πολιτική πρωτοβουλία οι ιωνικές πόλεις συνασπίσθηκαν για να αντιμετωπίσουν από κοινού τον Περσικό κίνδυνο. Σε άλλη περίπτωση εμπόδισε την γενέτειρα του Μίλητο να συνάψει συμμαχία με τον βασιλιά Κροίσο σώζοντας την, αφού ο Κροίσος ηττήθηκε από τους Πέρσες. Ταξίδευσε πολλές φορές και στη Αίγυπτο και στην Μεσοποταμία.

Κρίσεις για το βιβλιό "Η ομοφυλοφιλία στην Αρχαία Ελλάδα" του Αδώνιδος Γεωργιάδη

Κρίσεις για το βιβλίο "Η ομοφυλοφιλία στην Αρχαία Ελλάδα (ο Μύθος καταρρέει)" του Αδώνιδος Γεωργιάδη

Το ζήτημα της ομοφυλοφιλίας στην Αρχαία Ελλάδα, αποτέλεσε παραδοσιακά ένα θέμα αιχμής για όλους τους εχθρούς του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού, αλλά τις τελευταίες 2 δεκαετίες αποτελεί και πεδίο εκμετάλλευσης από τους ομοφυλόφιλους, των οποίων η συνεχής προβολή από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης λαμβάνει διαστάσεις κοινωνικής μάστιγας.

Μέσα σε αυτό το θολό τοπίο εκμετάλλευσης που συντηρείται κυρίως από φήμες και ανεύθυνες κουβέντες, το έργο του γνωστού βουλευτή κ. Άδωνι Γεωργιάδη έρχεται ως μια ευχάριστη έκπληξη. Ο συγγραφέας αναπτύσσει με απροσποίητη ευκολία, ένα οπλοστάσιο επιχειρημάτων (όλα αντλούμενα απευθείας από τις πρωτογενείς πηγές), για να δείξει το άτοπο του ισχυρισμού της "δήθεν" κοινωνικής αποδοχής της ομοφυλοφιλίας στην Αρχαία Ελλάδα. Το γλωσσικό ύφος του συγγραφέα είναι στρωτό και ενιαίο. Η σκέψη του εκφράζεται νοηματικά καθαρή και σαφής. Καταπιάνεται με ένα αρκετά δύσκολο και λεπτό θέμα με γλωσσική και ηθική ευπρέπεια, χωρίς όμως υποκρισία και σεμνοτυφία. Οι μικρές δόσεις χιούμορ, συνδυασμένες με την ανθρωπιά και την αδιαμφισβήτητη παιδεία του συγγραφέα, καθιστούν το βιβλίο ένα ευχάριστο ανάγνωσμα. Ο συγγραφέας δεν φοβάται να παραθέσει ακόμα και πολλά τεκμήρια που αντιστρατεύονται και δυσκολεύουν την στήριξη των θέσεων του ενώ εξετάζει με ψυχραιμία και νηφαλιότητα ακόμα και τους πιο υβριστικούς και μειωτικούς χαρακτηρισμούς για την ηθική στάθμη των δημιουργών του πολιτισμού, που ανυπόκριτα θαυμάζει.

Ο Δημοσθένης και ο "επιτάφιος" που εκφώνησε για τους Αθηναίους νεκρούς της μάχης της Χαιρώνειας

Οι αρχαίες ελληνικές πόλεις είχαν σαν θεσμό να κηδεύουν με μεγάλες τιμές και με δημόσια δαπάνη τους πολίτες που έπεσαν για την ελευθερία της πατρίδος τους. Σε αυτές τις μαζικές κηδείες, ο δήμος ανέθετε σε ένα εξέχον μέλος του, να εκφωνήσει έναν επικήδειο λόγο με επαινετικό περιεχόμενο για τους θανόντες, με παρηγορητικούς λόγους για τους συγγενείς των θυμάτων και με γενικότερες πατριωτικές παραινέσεις για όλους τους πολίτες. Οι λόγοι αυτοί ονομάζονταν επιτάφιοι με πιο χαρακτηριστικό τους σωζόμενο δείγμα, αυτόν του Περικλεούς.

Μετά την μάχη της Χαιρώνειας και την συντριβή των συνασπισμένων στρατιωτικών δυνάμεων όλων των παλαιών ελληνικών πόλεων από τον Φίλιππο, η Αθήνα ως πρωτοστατούσα στην αντί-μακεδονική παράταξη, διέτρεξε τον έσχατο κίνδυνο. Οι συμβουλές της αντί-μακεδονικής πτέρυγας με επικεφαλής τον Δημοσθένη αποδείχθηκαν ολέθριες. Ο εχθρός είναι προ των πυλών. Οι Μακεδόνες βαδίζουν να καταλάβουν την Αθήνα. Μέσα σε αυτή την φορτισμένη ατμόσφαιρα ο δήμος με μια μεγαλειώδη πρωτοβουλία, καλεί τον Δημοσθένη να εκφωνήσει τον επιτάφιο για τους πεσόντες.

ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΙΔΑΣ (σύντομος βιογραφία)

ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΙΔΑΣ

ΕΝΑΣ ΕΛΛΗΝΑΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΕΠΟΧΕΣ


ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Στους περσικούς πολέμους, είχε λάμψει το ηθικό μεγαλείο της Σπαρτιατικής κοινωνίας. Ο ιδεαλισμός, η πίστη στους νόμους, η πολεμική και ηθική αρετή, στεφάνωσαν τα Σπαρτιατικά όπλα στα πεδία των μαχών . Μετά το τέλος των Περσικών πολέμων, διαβλέπουμε μια τάση απομάκρυνσης της Σπαρτιατικής κοινωνίας από τους αρχαίους νόμους και τα αρχαία δωρικά ήθη. Την αρχή την κάνει ο Παυσανίας με τον τρυφηλό βίο και την διαφθορά του, ενώ στο ίδιο κλίμα συνεχίζει ο έφορος Σθενελαιδας που, με μια δημηγορία που σώζει ο Θουκυδίδης, προέτρεψε τους Σπαρτιάτες σε πόλεμο κατά των Αθηναίων με ταπεινά ελατήρια, «ιμπεριαλιστικά» θα λέγαμε σήμερα, και κορυφώνεται με τον Λύσανδρο, που καθαρά έχει απομακρυνθεί από το Σπαρτιατικά ήθη. Κατά αυτόν, ο σκοπός αγιάζει τα μέσα. Δεν διστάζει να πάρει χρήματα από τον Πέρση Βασιλιά για να συνεχίσει τον εμφύλιο με τους άλλους Έλληνες, χλευάζει και καταπατά τους όρκους που δίνει, επιδιώκει δόξα και χρήμα. Στο εικοστό πέμπτο έτος του πελοποννησιακού πολέμου η πτέρυγα της κοινωνίας της Σπάρτης που παρέμεινε πιστή στις πατροπαράδοτες αρχές και αξίες της, αναδεικνύει ίσως το τελευταίο άξιο τέκνο της, τον Καλλικρατίδα.

Ο ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΙΔΑΣ ΑΡΧΙΣΤΡΑΤΗΓΟΣ ΤΗΣ ΣΠΑΡΤΗΣ

Το εικοστό τέταρτο έτος του πολέμου οι Λακεδαιμόνιοι δεν ανανέωσαν την στρατηγεία του Λύσανδρου παρά τις επιτυχίες του στην θάλασσα, σε ένα πεδίο που είχαν σημειώσει σωρεία ηττών στο παρελθόν λόγω της απειρίας τους. Αντί αυτού, έχρισαν αρχιστράτηγο των ναυτικών δυνάμεων τον Καλλικρατίδα, ο οποίος δεν είχε προηγούμενη ναυτική πείρα, στέλνοντας τον στην Έφεσο να παραλάβει την αρχηγία. Ο Λύσανδρος έφερε βαρέως την αντικατάσταση του αμφισβητώντας ανοιχτά τις ικανότητες του νέου αρχιστράτηγου. Εσκεμμένα καθυστέρησε την παράδοση της αρχηγίας προσβάλλοντας τον Καλλικρατίδα, ενώ όταν παρέδωσε τα πλοία, υπερήφανα δήλωσε ότι ήταν θαλασσοκράτωρ και νικητής σε όλες τις ναυμαχίες. Ραδιούργησε εις βάρος του αντικαταστάτη του παρακινώντας τους φίλους του στον στόλο να στασιάσουν. Επίσης παρακίνησε τους φίλους του στην Σπάρτη να κατηγορήσουν τον Καλλικρατίδα ως ανίκανο και άπειρο για πολεμικά έργα στην θάλασσα.