Γιάννης Βλαχογιάννης (1867-1945): μια βιογραφία

Ο Γιάννης Βλαχογιάννης γεννήθηκε στη Ναύπακτο το 1867. Ο πατέρας του Οδυσσέας Βλάχος καταγόταν από γενιά Ρουμελιωτών αγωνιστών του 1821 και η μητέρα του Αναστασία Γκιώνη από το Σούλι. Είχε τρεις αδερφούς και τέσσερις αδερφές. Έμαθε τα πρώτα γράμματα στη Ναύπακτο και για τα γυμνασιακά μαθήματα ταξίδεψε στη Ζάκυνθο, την Κόρινθο και την Πάτρα. Το 1886 γράφτηκε στη Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών στο τμήμα Φιλολογίας. Κατά τη διάρκεια των σπουδών του (τις οποίες δεν ολοκλήρωσε ποτέ), εργαζόταν ως οικοδιδάσκαλος και ως διορθωτής στην "Εφημερίδα" του Κορομηλά, ενώ αργότερα εργάστηκε ως συντάκτης στην Εστία. Εμφανίστηκε στα γράμματα δημοσιεύοντας μια σειρά από πεζογραφήματα με το ψευδώνυμο Γιάννης Επαχτίτης, γραμμένα στην δημοτική γλώσσα υπό την επιρροή του Ψυχάρη και του Παλαμά. Η κυριότερη συμβολή του όμως ήταν στις μεγάλες ιστοριοδιφικές έρευνες που διεξήγαγε διασώζοντας αρχεία, πολύτιμα απομνημονεύματα αγωνιστών και έγγραφα για την επανάσταση του 1821. Οι προσπάθειες αυτές στηρίχθηκαν οικονομικά από την οκογένεια Μπενάκη, αλλά και από άλλους οικονομικά ισχυρούς εμπόρους και αστούς, οι οποίοι χρηματοδοτούσαν μέσω συνδρομών εκδόσεις αρχείων Βλαχογιάννη

Το σπουδαιότερο του επίτευγμα, που ίσως καθόρισε σε πολύ μεγάλο βαθμό την λαϊκή πρόσληψη για το 1821 μέχρι τις μέρες μας, ήταν η εύρεση και η δημοσίευση το 1907 των απομνημονευμάτων του Ιωάννη Μακρυγιάννη. Συγκεκριμένα μελετώντας κάποια αρχεία υποψιάστηκε ότι ο Μακρυγιάννης πρέπει να είχε καταγράψει τα απομνημονεύματα του, έτσι απευθύνθηκε στον Κίτσο Μακρυγιάννη, και του ζήτησε να ψάξει μήπως ο πατέρας του είχε κρατήσει πουθενά κρυμμένα χειρόγραφα. Πραγματικά μετά από έρευνα, βρέθηκε το χειρόγραφο σε έναν τενεκέ στο υπόγειο του σπιτιού του Κίτσου Μακρυγιάννη και ο Βλαχογιάννης ανέλαβε το δύσκολο έργο να το επεξεργαστεί. Στο πρωτότυπο δεν υπάρχουν τόνοι και σημεία στίξεως και ο Βλαχογιάννης κατέβαλε μεγάλες προσπάθειες για την πιστή απόδοση του περιεχομένου. Το έργο εκδόθηκε πρώτη φορά στα 1907 από το τυπογραφείο του Σ. Κ. Βλαστού.

Συνέχισε ακαταπόνητα σε όλη την διάρκεια του Μεσοπολέμου να ερευνά και να διασώζει στοιχεία για τους βίους του Κολοκοτρώνη, του Καραΐσκάκη και άλλων αγωνιστών. Επίσης πολύ σημαντική ήταν η ανεύρεση και η ανάδειξη των απομνημονευμάτων του Μακεδόνα αγωνιστή Κασομούλη, ο οποίος υπήρξε αυτόπτης μάρτυς πολλών σημαντικών γεγονότων της επανάστασης τα οποία και περιέγραψε με αξιοθαύμαστη ειλικρίνεια και λεπτομέρεια. Συνεργάστηκε επίσης στενά με τον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη, στον οποίο ανάθεσε να κάνει μεταφράσεις των έργων του Σκώτου Ιστορικού Φίνλαιϋ και του Θωμά Γκόρντον για την επανάσταση του 1821. Οι μεταφράσεις ολοκληρώθηκαν με μεγάλη δυσκολία λόγω της οικονομικής στενότητας τόσο του Βλαχογιάννη (η οποία άλλωστε τον συνόδευσε σε όλη του την ζωή) όσο και του Παπαδιαμάντη, αλλά δεν δημοσιεύτηκαν ποτέ. Το 1910 ο Βλαχογιάννης εξέδωσε το πεντάτομο "Χιακόν Αρχείον" με πολύτιμα ιστορικά έγγραφα για την Χίο την εποχή της επανάστασης, όπως και ντοκουμέντα για την ολική καταστροφή της από τους Τούρκους. Έγινε γρήγορα δημοφιλής στους λογοτεχνικούς κύκλους και επαινέθηκε από τον Κωστή Παλαμά για το έργο του. Συνεργάστηκε με πολλά λογοτεχνικά περιοδικά (όπως τα Τέχνη, Ηγησώ, Μούσα) και ημερολόγια της εποχής του.

Κατά την διάρκεια του Μεσοπολέμου ο Βλαχογιάννης αποτέλεσε πνευματικό πυλώνα του δημοτικισμού, του Ελληνοκεντρισμού αλλά και της αστικής αγάπης για την φύση και το χωριό ως αμόλυντης πηγής της γνήσια λαϊκής ψυχής. Η εργασία του υπήρξε εξαιρετικά συστηματική και συνέβαλε αποφασιστικά στην καταγραφή της ελληνικής ιστορίας του περασμένου αιώνα. Για την αρχειακή του έρευνα ο Βλαχογιάννης αφιέρωσε ένα μεγάλο μέρος της ζωής του ταξιδεύοντας στην Αλεξάνδρεια και το Λονδίνο, από τα ταξίδια αυτά όμως τίποτε δεν τον εντυπωσίασε από την Δύση και παραμένοντας ένας αυθεντικός ερμηνευτής και αμύντορας της λαϊκής ψυχής.  Το 1914 με δική του εισήγηση ιδρύθηκαν από τον Βενιζέλο τα Γενικά Αρχεία του Κράτους, όπου διετέλεσε και πρώτος διευθυντής ως το 1937. Το 1927, χάρις την οικονομική συνδρομή του Εμμανουήλ Μπενάκη, εξέδωσε την περίφημη "Ιστορική ανθολογία", μια συλλογή από σύντομα ανέκδοτα και περιστατικά της εποχής του 1821. Κατά τον Ελληνοϊταλικό πόλεμο του 1940, προσυπέγραψε την «Έκκληση των Ελλήνων Διανοουμένων» προς τους Διανοούμενους ολόκληρου του Κόσμου με την οποία αφενός μεν καυτηριάζονταν η κακόβουλη ιταλική επίθεση, αφετέρου δε, διέγειρε την παγκόσμια κοινή γνώμη σε επανάσταση συνειδήσεων για κοινό νέο πνευματικό Μαραθώνα. Στα χρόνια της Κατοχής, όταν ο πνευματικός βίος των Ελλήνων μπήκε χωρίς πυξίδα σε ένα σκοτεινό δωμάτιο, ο Βλαχογιάννης παρά το γεγονός ότι βρισκόταν στην δύση της ζωής του, συνδέθηκε με τον Άγγελο Παπακώστα και τον βοήθησε στις έρευνες του για την διάσωση και έκδοση του αρχείου του Κολοκοτρώνη.


Γενικά ο Βλαχογιάννης υπήρξε εχθρός κάθε είδους λογιοτατισμού, καθαρευουσιανισμού, ενώ πίστευε βαθιά στην δύναμη της λαϊκής ψυχής την οποία θεωρεί αποκλειστικό αυτουργό οποιασδήποτε σημαντικής Ιστορικής εξέλιξης. Θεωρεί ακατανόητο και τεχνητό κάθε διαχωρισμό του λαού, όπως και επιμένει με συγκινησιακή φόρτιση στα Ελληνικά χαρακτηριστικά του λαού.  Έτσι και τον αγώνα της εθνεγερσίας τον είδε ως αποκλειστικό δημιούργημα του Ελληνικού λαού, αντιμετωπίζοντας εχθρικά την "Φιλική Εταιρεία", τους λόγιους και τους "καλαμαράδες", ενώ ακόμη και τους στρατιωτικούς ηγήτορες του 1821 (όλοι ταπεινής λαϊκής καταγωγής), τους θεωρούσε γεννήματα της και ενεργήματα του λαού και όχι αυτοφυείς και ανεξάρτητους. Όπως επίσης και το στρατιωτικό γεγονός του 1821, ως εκδήλωση της αρετής και της ανδρείας, το προβάλλει πολύ περισσότερο από το πολιτικό, θεωρώντας (όχι λανθασμένα κατά την γνώμη μου) πως το δεύτερο οφείλει την ύπαρξη του στο πρώτο.

Με τραχύ ακραίο δημοτικιστικό γλωσσικό ύφος στηλίτευε όλους τους πνευματικούς άνδρες της εποχής του που είχαν επηρεαστεί από τα φιλοσοφικά και κοινωνικά ρεύματα που είχαν δημιουργηθεί στην Δύση και πάσχιζαν να τα μεταφέρουν αυτούσια στην Ελλάδα. Έγραφε χαρακτηριστικά: "Δεν είναι καλά οι άνθρωποι. Είναι όλοι...ρευματικοί. Τους φάγανε τα πνευματικά ρεύματα της Ευρώπης. Ο Καημός τους είναι από τους πιο αστείους. Περνάνε τον Έλληνα για αράπη και τσακίζονται να τον ασπρίσουν στο μπάνιο με την βούρτσα!". Κατά την γνώμη του ο Ελληνικός λαός όφειλε να ακολουθήσει το ανόθευτο παράδειγμα ζωής του 1821, έναν ατόφιο ακέραιο τρόπο ζωής που βγήκε από το Ελληνικό χώμα και συνδεόταν με το ρωμαλέο ήθος των Αρχαίων Ελλήνων. Αυτό το ήθος, κατά τον Βλαχογιάννη, προσπάθησαν οι λόγιοι και οι πολιτικάντηδες να το διαφθείρουν μετατρέποντας το σε "καπελαδούρα" και "δημοσιοϋπαλληλίκι",

Ο Βλαχογιάννης στο ιστοριοδιφικό του έργο δεν είναι αντικειμενικός, ούτε προσπαθεί να είναι, ούτε θέτει κάτι τέτοιο ως σκοπό του. Όταν ανατέμνει το Ιστοριογραφικό υλικό του φαίνεται η συγκίνηση του και η προσωπική συμμετοχή του, κάτι που όμως τραυματίζει καίρια την αίσθηση αντικειμενικότητας που οφείλει να έχει (η τουλάχιστον να επιδιώκει) κάθε έργο σχετικό με την επιστήμη της Ιστορίας. Ίσως για τον λόγο αυτό για πολλούς αναλυτές του, το έργο του Βλαχογιάννη δεν έχει καθαρά Ιστοριογραφικό χαρακτήρα αλλά σε κάποιες περιπτώσεις ρέπει προς την λαογραφία.

Όπως αναφέρει γλαφυρα και ο Νίκος Καραπιδάκης:"Τον (Βλαχογιάννη) κυριαρχούν άνδρες και γυναίκες της Ιστορίας, που τον γοητεύουν από το χαρακτήρα τους, όσο αυτός δεν υπακούει σε στενές κομματικές αντιλήψεις, σε μικροσυμφέροντα, σε ψέματα. Τον απασχολεί πολύ και την αναδεικνύει διαρκώς με τα έργα του, η πλευρά εκείνη των ανθρώπων, που από απλούς και καθημερινούς μπορεί να τους μετατρέψει σε ήρωες ξεχωριστούς, γοητευτικούς αλλά και μαρτυρικούς, αφού συχνά τους περιμένει ο θάνατος ή η προδοσία. Φαίνεται να είναι πεισμένος πως σ' αυτές τις εξαιρετικές συμπεριφορές κρύβεται η παράδοση και η αλήθεια, η ουσία της ελληνικής Ιστορίας, η ταυτότητα του πραγματικού Ελληνα. Η απόσταση δε κυρίως της καθημερινής ζωής από τέτοιες εξαιρετικές στιγμές, που του επεφύλασσαν οι εθνικοί μας άγιοι, έκαναν τον Βλαχογιάννη πιο μελαγχολικό αλλά ταυτόχρονα και πιο υπερήφανο στο πείσμα του να διαφυλάξει αξίες που η καθημερινότητα φαινόταν να απορρίπτει."

Ο Βλαχογιάννης πέθανε το 1945 στην Αθήνα.

Επίμετρον 1

Το έργο του Γιάννη Βλαχογιάννη αναλυτικά:

Ι. Ποίηση

• Η Μούσα και η Ψυχή. Αθήνα, Εστία, 1961.

ΙΙ. Διηγήματα

• Ιστορίες του Γιάννου Επαχτίτη. Αθήνα, χ.ε., 1893.
• Τ’ άρματα. χ.τ., χ.ε., 1912.
• Το Σούλι. χ.τ., χ.ε., 1912.
• Μεγάλα χρόνια. Αθήνα, εκδ. Εκπαιδευτικού Ομίλου, 1913.
• Ο Πετεινός· Ήθη επαρχιακά. Αθήνα, Ηλ.Δικαίος, 1914.
• Η πεταλούδα. Αθήνα, 1920.
• Γύροι της ανέμης · Παραμύθια. Αθήνα,1923.
• Έρμος κόσμος · Διηγήματα. Αθήνα, 1923.
• Του Χάρου ο χαλασμός · Πεζή σάτυρα. Αθήνα, 1923.
• Λόγοι και αντίλογοι · μικρά πεζά 1902-1914. Αθήνα, 1925.
• Μεγάλα χρόνια· Λόγοι και αντίλογοι. Αθήνα, 1930.
• Τα παληκάρια τα παλιά. Αθήνα, 1931.
• Διηγήματα. Αθήνα, Εστία, χ.χ.

ΙΙΙ. Ιστορία - Αρχειακή Έρευνα

• Αθηναϊκόν Αρχείον Α΄. Αθήνα, τυπ.Βλαστού, 1901.
• Ιστορική Βιβλιοθήκη· Η βιογραφία του στρατηγού Γεωργίου Καραΐσκάκη υπό του ιδιαιτ. γραμματέως του Δ. Αινιάνος. Αθήνα, χ.ε., 1903. (β΄ εκδ.)
• Αρχεία νεωτέρας Ελληνικής ιστορίας· Αρχεία του στρατηγού Ιωάννου Μακρυγιάννη Α’-Β’. Αθήνα, χ.ε., 1907.
• Χιακόν Αρχείον Α΄-Ε΄. Αθήνα, χ.ε., 1910-1924.
• Συλλογή ιστορικών εγγραφών και χειρογράφων. χ.τ., χ.ε., 1913.
• Ανέκδοτα του Γεωργίου Καραΐσκάκη και του Κολοκοτρώνη· Ανέκδοτα-Γνωμικά-Περίεργα. Αθήνα, Καλέργης και σια, 1922.
• Σπυρομηλίου Απομνημονεύματα της δευτέρας πολιορκίας του Μεσολογγίου 1825-1826. Αθήνα, χ.ε., 1926.
• Ιστορική Ανθολογία· Ανέκδοτα-Γνωμικά-Περίεργα-Αστεία εκ του βίου διασήμων ελλήνων 1830-1864. Αθήνα, χ.ε., 1927.
• Κλέφτες του Μοριά· Μελέτη ιστορική από νέες πηγές βγαλμένη 1715-1820. Αθήνα, 1935.
• Αρχεία της νεωτέρας Ελληνικής ιστορίας · Νικ.Κ.Κασομούλη αγωνιστού του Εικοσιένα Μακεδόνος Α΄. Αθήνα, χ.ε., 1938.
• Αρχεία της νεωτέρας Ελληνικής ιστορίας · Νικ.Κ.Κασομούλη αγωνιστού του Εικοσιένα Μακεδόνος Β΄. Αθήνα, χ.ε., 1940.
• Αρχεία της νεωτέρας Ελληνικής ιστορίας · Νικ.Κ.Κασομούλη αγωνιστού του Εικοσιένα Μακεδόνος Γ΄. Αθήνα, χ.ε., 1942.

ΙV. Συγκεντρωτικές εκδόσεις

• Ιστορίες του Γιάννου Επαχτίτη και άλλα διηγήματα. Αθήνα, Νεφέλη, 1991.
• Μεγάλα χρόνια - Τα παληκάρια τα παλιά· Φιλολογική επιμέλεια Επαμ.Μπαλούμη. Αθήνα, Ίδρυμα Κώστα και Ελένης Ουράνη, 1994.
• Άπαντα Α΄-Ζ΄. Αθήνα, Εταιρεία Ελληνικών Εκδόσεων, 1965-1967. (επιμ. Γ.Κουρνούτος)

(Για αναλυτική και βιβλιογραφία του Γιάννη Βλαχογιάννη βλ. Παπακώστας Άγγελος, Γιάννης Βλαχογιάννης (1867-1945)· Βιβλιογραφία. Αθήνα, 1948, Σαχίνης Απόστολος, Παλαιότεροι πεζογράφοι, σ.227-299. Αθήνα, Εστία, 1989 και Πρακτικά του Α’ Συμποσίου Ναυπακτιακής λογοτεχνίας, σ.436. Αθήνα, Εταιρεία Ναυπακτιακών Μελετών, 1995.)

Επίμετρον 2

Ο Γιώργος Θεοτοκάς περιγράφει τη θαυμαστή ιστορία της εύρεσης των Απομνημονευμάτων του Στρατηγού Μακρυγιάννη: 

Η οικογένεια Μακρυγιάννη δεν ήξερε την ύπαρξη των Απομνημονευμάτων. Ο Βλαχογιάννης, οδηγημένος από κάποια πληροφορία που είχε βρει σε κάποιο παλιό βιβλίο ή χειρόγραφο (δε θυμάται πια) αποτάθηκε στο συνταγματάρχη Κίτσο Μακρυγιάννη, γιο του Στρατηγού, και τον παρακίνησε να ψάξει. Σε καμιά δεκαπενταριά μέρες ο Κίτσος τον ειδοποίησε πως είχε βρει ένα χειρόγραφο, χωμένο σ’ ένα τενεκέ παραριγμένο σε μια απόμερη γωνιά του σπιτιού. Το χειρόγραφο ήτανε μουχλιασμένο από την υγρασία, μα δεν είχε ακόμα αποσυντεθεί. Υπό τις συνθήκες αυτές είναι θαύμα πως διατηρήθηκε απάνω από πενήντα χρόνια.

ΓΙΩΡΓΟΣ ΘΕΟΤΟΚΑΣ “ΤΕΤΡΑΔΙΑ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟΥ” Εκδόσεις ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟΝ ΤΗΣ ΕΣΤΙΑΣ

Επίμετρον 3


«Ένα μισο-υπόγειο με τέσσερα δωμάτια γεμάτα, φίσκα ως το ταβάνι με βιβλία ιστορικά του Αγώνος και χειρόγραφα, πάνω σε ράφια. Αλλού πάλι, ντουλάπια με βιβλία , κι αλλού, ράφια σε σειρές π'αφίνανε στενά μονοπάτια, όσο για να περνάς. Χιλιάδες παλιοί τόμοι και σπουδαία χειρόγραφα του Καποδίστρια, του Υψηλάντη, του Μακρυγιάννη κι' άλλων συγκεντρωμένα και φυλαγμένα μ'αληθινή αγάπη, σε τετράγωνα τενεκεδένια κουτιά. Σε κάθε δωμάτιο, είχε κι από ένα τραπέζι με βιβλία καi φρέσκα χειρόγραφα.»

Κώστας Δημητριάδης, «Περί τα γεγονότα και τα ζητήματα.
Τελευταία συνομιλία με τον Γιάννη Βλαχογιάννη»,
Νέα Εστία, 437-438 (1-15/9-1945)
Πηγές

Δημητρίου Τσάκωνα, Λογοτεχνία και Κοινωνία στον Μεσοπόλεμο, εκδόσεις "Κάκτος"

Όλο το ψηφιοποιημένο υλικό έργων του Γιάννη Βλαχογιάννη

http://logomnimon.wordpress.com/ Γιάννης Βλαχογιάννης

http://www.lib.uoc.gr/info/Γιάννης Βλαχογιάννης

http://www.ekebi.gr/frontoffice/ Γιάννης Βλαχογιάννης

Η βιογραφία του Γεώργιου Καραϊσκάκη υπό του ιδιαιτέρου γραμματέως του Δημητρίου Αινιανός

Χιακόν Αρχείον

Η τύχη του αρχείου του Γιάννη Βλαχογιάννη 

 http://www.greek-language.gr/"Κανάρης" του Γιάννη Βλαχογιάννη

Ο ιζοσπάστης" για τον Γιάννη Βλαχογιάννη 

http://anemourion.blogspot.gr/

Σχόλια

"Encompass worlds but do not try to encompass me..."

Walt Whitmann

Όλα τα θέματα του ιστολογίου

"υγρό πυρ" 1821 19η Μαίου 25η Μαρτίου 28η Οκτωβρίου 1940 4η Αυγούστου α Α΄ Παγκόσμιος πόλεμος Αβράαμ Λίνκολν Άγγελος Έβερτ Άγγελος Σικελιανός Αγγλία Άγιο Όρος Αδαμάντιος Ανδρουτσόπουλος Αδαμάντιος Κοραής Αθανάσιος Ευταξίας Αθανάσιος Τσακάλωφ Αιγαίο Αιγαίο Ελληνική θάλασσα Αίγινα Αισχύλος Ακρόπολη Αλβανία Αλεξάνδρεια Αλέξανδρος Ζαϊμης Αλέξανδρος Κορυζής Αλέξανδρος Κουμουνδούρος Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος Αλέξανδρος Οθωναίος Αλέξανδρος Παπάγος Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης Αλέξανδρος Παπαναστασίου Αλέξανδρος Ρίζος Ραγκαβής Αλέξανδρος Σακελαρίου Αλέξανδρος Υψηλάντης Αλέξανδρος Χατζηκυριάκος Αλεξάντρ Σολτζενίτσιν Αμερικανικός Εμφύλιος πόλεμος Αναγέννηση Αναξίμανδρος ο Μιλήσιος Αναστάσιος Παπούλας Ανατολική Ρωμυλία Ανδρέας Γ. Παπανδρέου Ανδρέας Καρκαβίτσας Ανδρέας Λόντος Ανδρέας Μεταξάς Ανδρέας Μιαούλης Ανδρέας Μιχαλακόπουλος Ανδρέας Τζίμας Άνθιμος Γαζής Αννα Κομνηνή Άννα Κομνηνή Αννίβας Αντάντ Αντιβενιζελισμός αντισημιτισμός Αντόνιο Γκράμσι Αντώνης Σαμαράς Απεργίες Αποικιοκρατία Άραβες Αρβανίτες Άρειος Πάγος Άρης Βελουχιώτης Αριστείδης ο Αθηναίος Αριστοτέλης Αριστοτέλης Ωνάσης Αρχαία Αθήνα Αρχαία Ελληνική Ιστορία - Ρωμαιοκρατία Αρχαία Ελληνική Φιλοσοφία Αρχαία Σπάρτη Αρχαιοκαπηλεία Αρχαιολογία Αρχιεπίσκοπος Δαμασκηνός Αρχιεπίσκοπος Χρύσανθος Αρχιμίδης Αστρονομία Αστυνομία Αυστρία Αυτοκράτορας Ηράκλειος Αφρική Αχαϊκή Συμπολιτεία β Β΄ Παγκόσμιος πόλεμος Βαλκάνια βασανιστήρια Βασίλειος Τσίχλης Βασιλιάς Αλέξανδρος Α΄ Βασιλιάς Γεώργιος Α΄ Βασιλιάς Γεώργιος Β΄ Βασιλιάς Κωνσταντίνος Α΄ Βασιλιάς Κωνσταντίνος Β΄ Βασιλιάς Όθων Α΄ Βασιλιάς Παύλος Α΄ Βασιλιάς Φίλιππος Β΄ Βενιαμίν Λέσβιος Βιβλία και Βιβλιοθήκες Βιβλιοκρισίες Βιέννη Βιετνάμ Βιογραφίες Βλάσης Γαβριηλίδης Βουλγαρία Βυζαντινή Ιστορία γ Γαβριήλ Μιχαήλ Δημητριάδης Γαλλία Γαλλική Επανάσταση Γαριβάλδι Γελιογραφίες Γενοκτονία των Αρμενίων Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου Γερμανία Γεώργιος (Πλήθων) Γεμιστός Γεώργιος Α. Παπανδρέου Γεώργιος Βλάχος Γεώργιος Γρίβας (Διγενής) Γεώργιος Ζησιμόπουλος Γεώργιος Θεοτόκης Γεώργιος Κάνιγκ Γεώργιος Καραϊσκάκης Γεώργιος Καρτάλης Γεώργιος Καφαντάρης Γεώργιος Κονδύλης Γεώργιος Κουντουριώτης Γεώργιος Λεοναρδόπουλος Γεώργιος Παπαδόπουλος Γεώργιος Παπανδρέου (GAP) Γεώργιος Πωπ Γεώργιος Ράλλης Γεώργιος Σεφέρης Γεώργιος Σταύρου Γεώργιος Στρέιτ Γεώργιος Τσολάκογλου Γιάννης Ιωαννίδης Γιάννης Ψυχάρης Γιόζιφ Μπροζ (Τίτο) Γιουγκοσλαβία Γιώργης Σιάντος Γιώργος Ρωμανός Γκουλάγκς Γλώσσα και καθημερινός βίος των Ελλήνων διαχρονικά Γράμμος - Βίτσι Γρηγόρης Φαράκος Γρηγόριος Δίκαιος (Παπαφλέσσας) Γρηγόριος Ξενόπουλος δ Δαρδανέλλια Δεκεμβριανά - Εμφύλιος πόλεμος (1944-1949) Δέσποινα Κούρτη Δημήτρης Παρτσαλίδης Δημήτριος Αναγνωστόπουλος Δημήτριος Βούλγαρης Δημήτριος Γούναρης Δημήτριος Ιωαννίδης Δημήτριος Καλλέργης Δημήτριος Μάξιμος Δημήτριος Ράλλης Δημήτριος Υψηλάντης Δημήτριος Ψαρρός Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδος (ΔΣΕ) Δημοσθένης Δημοψήφισμα δημοψήφισμα 1924 Διατροφή Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (Δ.Ν.Τ.) Δικαιοσύνη Διονύσιος Σολωμός Διπλωματία δοσιλογισμός δουλεμπόριο Δύση Δωδεκάνησα Ε.Ρ.Ε. ΕΔΕΣ Εθνικά Δάνεια Εθνική αντίσταση Εθνική τράπεζα Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο (Ε.Α.Μ.) Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο (ΕΑΜ) Εθνικός Διχασμός (1914-1918) Εθνικός Συναγερμός Εθνοσυνέλευση ΕΚΚΑ Εκκλησιαστική Ιστορία ΕΛΑΣ Ελβετία ΕΛΔΥΚ Ελευθέριος Βενιζέλος Ελληνική λογοτεχνία Ελληνική Οικονομική Ιστορία Ελληνική Οικονομική κρίση Ελληνική Παιδεία Ελληνική Παλιγγενεσία (1821 - 1832) Ελληνική Παράδοση Έλληνικό Έθνος Ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος Ελληνικός στρατός Ελληνισμός Ελληνισμός της Αμερικής Ελληνοτουρκικές σχέσεις Ελληνοτουρκικός πόλεμος 1897 Ελλήνων Πάσχα Εμμανουήλ Μπενάκης Εμμανουήλ Ξάνθος Εμμανουήλ Παπάς Εμμανουήλ Ρέπουλης Εμμανουήλ Ροϊδης Εμμανουήλ Τομπάζης Εμμανουήλ Τσουδερός Εμπόριο Ενιαία Δημοκρατική Αριστερά (Ε.Δ.Α.) Ένωση Κέντρου ΕΟΚ ΕΟΚΑ Α΄ ΕΟΚΑ Β΄ Επανάσταση στο Γουδή Επανάσταση στο Γουδί Α΄ και Β΄ Βαλκανικός πόλεμος (1909-1914) Επέτειος Επίκουρος Επιτάφιος Ερατοσθένης Ερυθρός Σταυρός ΕΣΣΔ Ευάγγελος Αβέρωφ Ευάγγελος Λεμπέσης Ευεργέτες Ευρωπαϊκή Ένωση Ευρωπαικός Διαφωτισμός εφημερίδα "Καθημερινή" Η γυναίκα στην Ιστορία Η δίκη των "εξ" Ήθη και έθιμα Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής (Η.Π.Α.) Ήπειρος Ηράκλειτος Ηρακλής Θεσσαλονίκης Ηρόδοτος Θαλής ο ΜΙλήσιος Θέατρο Θεμιστοκλής Θεμιστοκλής Σοφούλης Θεόδωρος Δηλιγιάννης Θεόδωρος Κολοκοτρώνης Θεόδωρος Πάγκαλος Θεόδωρος Πάγκαλος (ο νεότερος) Θεόδωρος Τουρκοβασίλης Θεόφιλος Καΐρης Θερμοπύλες Θεσσαλονίκη Θουκυδίδης Θράκη Θρασύβουλος Τσακαλώτος Θρησκεία Θωρηκτό Αβέρωφ Ι.Β.Δ. Ιαπωνία Ιατρική Ιερή Συμμαχία Ιερός Λόχος Ιλιάδα Ίμια Ιουλιανή κρίση του ΄65 Ιούλιος Βέρν Ιπποκράτης ο Κώος Ισλάμ Ισοκράτης Ισπανικός Εμφύλιος πόλεμος Ιστορία Ιστορία της Αλβανίας Ιστορία της Ελληνικής αεροπορίας Ιστορία της Κρήτης Ιστορία του Αθλητισμού Ιταλία Ιωάννης (Γενναίος) Κολοκοτρώνης Ιωάννης Γκούρας Ιωάννης Δεμέστιχας Ιωάννης Καποδίστριας Ιωάννης Κωλέττης Ιωάννης Μακρυγιάννης Ιωάννης Μεταξάς Ιωάννης Μιχαήλ Ιωάννης Παπακωνσταντίνου Ιωάννης Συκουτρής Ιωάννης Τσαγκαρίδης Ιωάννης Τσιμισκής Ιωάννινα Ίων Δραγούμης Ιωνική Επανάσταση Κ. Θ. Δημαράς Καλαμάτα Κανέλος Δεληγιάννης Καρλ Γιουνγκ Καρλ Μαρξ Κάρολος Παπούλιας Καρχηδόνα κατεχόμενα της Κύπρου Κατοχή Κατοχικά Δάνεια Κίμων ο Αθηναίος Κίνα Κίνημα του Ρομαντισμού κινηματογράφος Κινηματογράφος και Ιστορία Κοινωνία των Εθνών (Κ.τ.Ε.) Κολλυβάδες Κόμμα Φιλελευθέρων Κομμουνισμός Κομνηνός Πυρομάγλου Κοράνιο Κόρινθος Κουμουνδούρος - Τρικούπης - Θεοτόκης (1865-1909) Κύθηρα Κυπριακή Ιστορία Κυριάκος Κατσιμάνης Κύριλλος Λούκαρις Κωνσταντίνος Δεμερτζής Κωνσταντίνος Καβάφης Κωνσταντίνος Καναρης Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή Κωνσταντίνος Καραμανλής Κωνσταντίνος Καραμανλής (ο νεώτερος) Κωνσταντίνος Λινάρδος Κωνσταντίνος Μανιαδάκης Κωνσταντίνος Μητσοτάκης Κωνσταντίνος Παλαιολόγος ΙΑ΄ Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος Κωνσταντίνος Σημίτης Κωνσταντίνος Σμολένσκι Κωνσταντίνος Τσαλδάρης Κωνσταντίνος Φωτιάδης Κωνσταντινούπολη Κως Κώστας Βάρναλης Κώστας Περρίκος Κωστής Παλαμάς ΛΑ.Ο.Σ Λαθρομετανάστευση Λαικό Κόμμα Λαμία Λατινική Αμερική Λεονίντ Τρότσκι Λέσβος Λεωνίδας Παρασκευόπουλος Λόγιος Ερμής Λόρδος Βύρων Λουτράκι Λύσανδρος Μαζική πολιτική προπαγάνδα Μακάριος Μακεδονία Μακεδονικό Ζήτημα Μακεδονικός Αγώνας Μακεδονομάχοι Μάνη Μάο Τσε Τουνγκ Μαραθώνας Μάρκος Βαφειάδης Μάρκος Μπότσαρης Μάτζικερτ Μεγάλη Βρετανία Μεγάλη Ελλάδα (Magna Grecia) Μέγαρο Μαξίμου Μέγας Αλέξανδρος Μέγας Αλέξανδρος ο Μακεδών Μέγας Θεοδόσιος Μέγας Κωνσταντίνος Μελέτης Βασιλείου Μεσαίωνας Μέση Ανατολή Μεσόγειος Μεσολόγγι Μεσοπόλεμος (1922-1941) Μεσσήνη Μεσσηνίας Μεταπολεμική Ελληνική Ιστορία (1949-1974) Μέττερνιχ Μίκης Θεοδωράκης Μίκης Πρωτοπαπαδάκης Μικρά Ασία μικρασιατική εκστρατεία και καταστροφή παρωδία δίκης και εκτέλεση των έξι (1918-1922) Μιλτιάδης ο Αθηναίος Μιλτιάδης Πορφυρογέννης Μιχαήλ Ψελλός Μνημείο Μοροζίνι Μουσολίνι Μπενιζέλος Ρούφος Μυστικές υπηρεσίες ναζισμός Νάξος Ναπολέων Βοναπάρτης Ναπολέων Ζέρβας Ναυαρίνο Ναύπακτος Ναύπλιο Ναυτική Ιστορία Νέα Δημοκρατία Νεοκλής Σαρρής Νεότουρκοι Νικήτας Σταματελόπουλος Νικηφόρος Φωκάς Νικίας Νικόλαος Δημητρακόπουλος Νικόλαος Λεωτσάκος Νικόλαος Πλαστήρας Νικόλαος Πολίτης Νικόλαος Στράτος Νίκος Ζαχαριάδης Νίκος Καζαντζάκης Νίκος Μπελογιάννης Νίκος Νικολούδης Νίτσε Ξάνθη Ξενοφών Οδυσσέας Ανδρούτσος Οδυσσέας Ελύτης Οδυσσέας Ιάλεμος Οδύσσεια Οθωμανική Αυτοκρατορία Οθωνική περίοδος (1832-1864) Οικουμενικό Πατριαρχείο Όλα τα άρθρα με χρονολογική σειρά ομάδα των "Ιαπώνων" Όμηρος ομοφυλοφιλία Οργανισμός ηνωμένων Εθνών (Ο.Η.Ε.) Οργάνωση "Χ" Ορθοδοξία π. Κύριλλος Κεφαλόπουλος ΠΑ. ΣΟ. Κ. Παγκόσμιος Ιστορία Παλαιών Πατρών Γερμανός Παναγής Τσαλδάρης Παναγιώτης Δαγκλής Παναγιώτης Δεμέστιχας Παναγιώτης Κανελλόπουλος Πάνος Κορωναίος Πάτρα Πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄ Παύλος Γύπαρης Παύλος Κουντουριώτης Παύλος Μελάς Παυσανίας Παυσανίας Κατσώτας Παυσανίας ο περιηγητής ΠΕΑΝ Πειραιάς πειρατεία Πεισίστρατος Πελοποννησιακός πόλεμος Περικλής Περικλής Αργυρόπουλος Περικλής Γιαννόπουλος Περικλής Δεληγιάννης Περιοδικά Ιστορίας Περσικοί πόλεμοι Πετρέλαια στο Αιγαίο Πετρόμπεης Μαυρομιχάλης Πέτρος Γαρουφαλιάς Πέτρος Μακρής - Στάϊκος Πέτρος Πρωτοπαπαδάκης Πλάτων Πλούταρχος Ποίηση και αισθητική Πόλεμος των Μπόερς Πολιτικαντισμός εν Ελλάδι πολιτική δολοφονία Πολιτική Ιστορία Πολωνία Πόντος Πρίγκιπας Ανδρέας προπαγάνδα πρόσφυγες προσωκρατικοί φιλόσοφοι Προτεινόμενα Πρωτογενείς Ιστορικές πηγές πρωτόκολλο Πολίτη-Calfoff Πύρρος της Ηπείρου Ρήγας Παλαμίδης Ρήγας Φερραίος ριζοσπάστης Ρόδος Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία Ρώμη Ρωμηοσύνη Ρωσία Ρωσικο κόμμα Σάββας Γκαλιμαρίδης Σάμος Σαντόρε Σανταρόζα Σαντορίνη ΣΚΑΪ Σκάκι Σκωτία Σόλων Σοφοκλής Βενιζέλος Σοφοκλής Δούσμανης Σπυρίδων Μαρκεζίνης Σπυρίδων Τρικούπης Σταλινισμός Σταυροφορίες Σταφιδικό Ζήτημα Στέφανος Δραγούμης Στέφανος Σαράφης Στέφανος Σκουλούδης Στέφανος Στεφανόπουλος Στράβων Στρατής Μυριβίλης Στρατιωτικά κινήματα Στρατιωτική Ιστορία Στρατιωτικό καθεστώς Ιωαννίδη Στυλιανός Γονατάς Στυλιανός Χούτας Σύμφωνο Ρίμπεντροπ - Μολότωφ Συνθήκη της Λοζάννης Συνθήκη των Σεβρών συντάξεις ΣΥΡΙΖΑ Σύχρονη Ελληνική Ιστορία - Μεταπολίτευση (1974- ) Σωκράτης Σώματα Ασφαλείας Τα κείμενα του "φιλίστωρος" (Ι. Β. Δ.) Ταγίπ Ερντογάν Τάγματα ασφαλείας Τείχος του Βερολίνου τεκτονισμός Τέχνες Τεχνολογία το παιχνίδι στην Ιστορία Τοπική Ιστορία Τουρκία Τουρκοκρατία (1453-1821) Τράπεζα της Ελλάδος Τράπεζες Τριπλή Κατοχή της Ελλαδος και Αντίσταση (1941-1944) Τριπολιτσά Τσαούς Αντών (Φωστερίδης) Ύδρα Υποβρύχιο Παπανικολής υπόθεση ΑΣΠΙΔΑ Υφαλοκρυπίδα Φαίδων Γκιζίκης Φαλμεράγιερ Φανάρι Φασισμός Φιλελληνισμός Φιλία Φιλική Εταιρεία Φιλολογικά και άλλα δοκίμια Φιλοποίμην Φιλορθόδοξη Εταιρεία Φιλοσοφία Φιλοσοφία της ζωής και της Ιστορίας Φλωρεντία Φλώρινα Φραγκοκρατία Φωκίων Φωτογραφικό Οδοιπορικό Χαλκιδική Χαράλαμπος Κατσιμήτρος Χαράλαμπος Τσερούλης Χαράτσι Χαρίλαος Τρικούπης Χαρίλαος Φλωράκης Χάτι Χουμαγιούν Χίτλερ Χούντα Χρεοκοπία Χρηματιστήριο χριστιανικό ολοκαύτωμα Χριστόδουλος Τσιγάντες Χριστούγεννα Χρυσόστομος Σμύρνης Χωροφυλακή Ψαρά ψυχολογία Ψυχρός Πόλεμος Articles in English CIA http://www.istorikathemata.com/ John Iatrides K.K.E. KGB Mεσσήνη Robert Bruce Slider William Wallas Winston Churchil
Εμφάνιση περισσότερων