Η πολιτική κατάσταση στην Κύπρο την εποχή των βαλκανικών πολέμων (1911-1913)

Αρχιεπίσκοπος Κύριλλος Β΄ 
γράφει ο κ. Μιχάλης Μελετίου

Ο νέος Άγγλος αρμοστής εκείνης της εποχής, Χάμιλτον Γκουλντ-Ανταμς, έφθασε στο νησί τον Σεπτέμβριο του 1911. Από την πρώτη κιόλας συνάντησή του με τον αρχιεπίσκοπο Κύπρου Κύριλλο προκάλεσε δυσφορία με τις τοποθετήσεις του, όταν ανέφερε ότι λυπόταν επειδή οι Κύπριοι πολιτικοί ασχολούντο μόνο με το εθνικό τους θέμα (εννοούσε την Ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα), αντί να επιδεικνύουν ενδιαφέρον για την ευημερία του κυπριακού λαού. Οι αντιδράσεις ήταν έντονες εκ μέρους των πολιτευτών της ελληνικής πλευράς της νήσου, οι οποίοι εξέφρασαν τη δυσαρέσκειά τους σε υπόμνημα που κατατέθηκε τον Νοέμβριο, όπου διακήρυξαν τον «ισχυρόν και ακατάβλητον πόθον για την προσάρτηση του νησιού στο ελληνικό βασίλειο». Ταυτόχρονα ζητούσαν την κατάργηση του φόρου υποτελείας, την απόδοση στον λαό των «περισσευμάτων» του προϋπολογισμού και την αναδιάρθρωση του Εκτελεστικού και Νομοθετικού Συμβουλίου σύμφωνα με την πληθυσμιακή αναλογία.


Το βαρύ κλίμα επιδεινώθηκε από την τακτική του αρμοστή να μην επισκέπτεται κοινότητες που ήταν σημαιοστολισμένες με τα ελληνικά εθνικά σύμβολα. Η ολική ρήξη επήλθε στις 4 Απριλίου του 1912, όταν μπροστά από το κτίριο του Νομοθετικού Συμβουλίου οι Κύπριοι βουλευτές υπέβαλαν τις παραιτήσεις τους. Λίγες ημέρες αργότερα πραγματοποιήθηκαν συλλαλητήρια διαμαρτυρίας σε ολόκληρο το νησί. Επιπλέον, εκλέχθηκε Επιτροπή Πολιτικού Αγώνα υπό την προεδρία του Αρχιεπισκόπου και διακηρύχθηκε «ότι ουδεμία δύναμις εγκόσμιος δύναται να καταστείλει ή καταβάλει τα εθνικά φρονήματα του κυπριακού λαού και την αναλλοίωτον θέλησίν του, όπως προσαρτηθεί εις το ομόφυλον Βασίλειον της Ελλάδος».

Το πρώτο συλλαλητήριο έγινε στη Λάρνακα, και σε αυτό κύριος ομιλητής ήταν ο ελλαδίτης γιατρός, ιστορικός και πρώην μέλος του Νομοθετικού Φίλιος Ζαννέτος. Οι διαδηλωτές πορεύθηκαν προς το Διοικητήριο φωνάζοντας μάλιστα συνθήματα υπέρ της Ένωσης και επιδίδοντας σχετικό ψήφισμα. Λεπτομέρειες του συλλαλητηρίου αλιεύονται από την εγκυρότατη εφημερίδα της εποχής «Ελευθερία», της 7ης Απριλίου 1912: «…ο δε κόσμος συγκινημένος άρχισε να αλληλοκαλείται, μετά από λίγο δε, ακούστηκαν οι καμπάνες του Αγίου Λαζάρου και των τριών ενοριών της Λάρνακας και συγκαλούντες τον λαό ο οποίος κατά ενορίες αφού συνήλθε με σημαίες συγκεντρώθηκε παρά την πλατεία όπου βρίσκεται η εμπορική Λέσχη και κατέλαβε με ζητωκραυγές και πατριωτικά τραγούδια την πλατεία και τους γύρω δρόμους με σημαίες και φανούς. Τόσο πολυπληθές ήταν το συλλαλητήριο ώστε ουδέποτε άλλο συγκροτήθηκε ένα τέτοιο στη Λάρνακα. […] Ο ιατρός κ. Φ. Ζαννέτος αφού ανήλθε σε πρόχειρο βήμα ανέπτυξε στους διαδηλωτές για την παραίτηση των Ελλήνων βουλευτών διακοπτόμενος συνεχώς από ευφημίες «ζήτω η Ένωση» και «κάτω οι Άγγλοι».

Μακάριος Μυριανθεύς - εθελοντής στους Βαλκανικούς
Ανάλογη ένταση επικρατούσε την άνοιξη του 1912 και στις σχέσεις των Ελλήνων με τους Τούρκους της Κύπρου, εξαιτίας του Ιταλοτουρκικού Πολέμου που ξέσπασε στις γειτονικές με την Κύπρο περιοχές και είχε ως κατάληξη την κατάληψη της Δωδεκανήσου από τους Ιταλούς. Οι Κύπριοι έδειχναν με κάθε τρόπο την ευφορία τους για τις ήττες του τουρκικού στρατού και τη συμπάθειά τους υπέρ του «ενδόξου αδελφού ιταλικού έθνους». Επιπλέον, η στάση του αρμοστή αναμόχλευε συνεχώς τα πάθη και επέτεινε τη διαίρεση ανάμεσα στον πληθυσμό, αφού συνομιλούσε με τους «νομοταγείς» Τούρκους και απέφευγε τους Έλληνες. Η μεγάλη αναταραχή συνέβη τελικά τον Μάιο του 1912. Στις 11 του μηνός, μαθητές του Παγκυπρίου Γυμνασίου ξυλοκοπήθηκαν άγρια από Τούρκους χωρικούς όταν επέστρεφαν από μια εκδρομή στον Πενταδάκτυλο. Στην πρωτεύουσα και σε όλη την Κύπρο τα νέα διαδόθηκαν διογκωμένα και οι φήμες ήταν οργιαστικές, με αποτέλεσμα να σημειωθούν συμπλοκές σε πολλά σημεία του νησιού. Η επέμβαση της Αστυνομίας όξυνε τα πνεύματα περισσότερο αντί να τα κατευνάσει, καθώς η πλειονότητα των αστυνομικών ήταν Τούρκοι. Την 14η Μαΐου, τη Δευτέρα του Αγίου Πνεύματος (Δευτέρα του Κατακλυσμού για τα κυπριακά ήθη), έλαβε χώρα στη Λεμεσό μια καθολική ελληνοτουρκική σύρραξη, με αποτέλεσμα δεκάδες τραυματίες αλλά και έξι νεκρούς: τέσσερις Έλληνες και δύο Τούρκους. Τα «γεγονότα του Κατακλυσμού» ήταν το αποκορύφωμα της πολιτικής κρίσης του 1912. Ακολούθησε μια σιωπηρή αλλά δραστική εκτόνωση της κατάστασης με την εσπευσμένη πρόσκληση στρατιωτικής δύναμης (αγγλικής) από την Αίγυπτο και την προσαγωγή στα δικαστήρια δεκάδων Κυπρίων (κυρίως Ελλήνων) με βαρύτατες κατηγορίες για τη συμμετοχή τους στα επεισόδια. Τελικά, η κρίση έληξε τον Αύγουστο, με τον πιο αμήχανο για τους Έλληνες της Κύπρου τρόπο, όταν τριμελής επιτροπή – που αποτελείτο από τους βουλευτές Θεοφάνη Θεοδότου, Πασχάλη Κωνσταντινίδη και Νικόλαο Κλ. Λανίτη – επισκέφθηκε στο Λονδίνο τον υπουργό των Αποικιών. Ουσιαστικά, ουδέν κέρδος επιτεύχθηκε από αυτήν τη συνάντηση παρά μόνο ακούστηκαν οι συνήθεις γενικές και αόριστες υποσχέσεις που πάντοτε διακήρυσσαν οι Άγγλοι.

Το σημαντικότερο ίσως γεγονός της περιόδου, από τα γεγονότα του Κατακλυσμού μέχρι και πριν από την έναρξη των Βαλκανικών Πολέμων, ήταν η επίσκεψη που πραγματοποίησαν στο Λονδίνο δύο άλλοι κορυφαίοι Κύπριοι πολιτευτές που είχαν εκτοπιστεί από το Νομοθετικό Συμβούλιο μετά τις εκλογές του 1911, οι Χριστόδουλος Σώζος και Μιχαήλ Γ. Νικολαΐδης. Οι εν λόγω νέοι πολιτικοί επέδειξαν αξιοσημείωτη διορατικότητα και υψηλές διπλωματικές αρετές, αφού αντιλήφθηκαν ότι η ιταλική παρουσία στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο ανέτρεπε τα δεδομένα και οδηγούσε σε νέες συμμαχίες. Έτσι, υποστήριξαν το αδιανόητο για εκείνη την εποχή, ότι ήταν λανθασμένη η εμμονή στην απαίτηση της Ένωσης της Κύπρου με την Ελλάδα, προτείνοντας ότι θα ήταν καλύτερα αν η Κύπρος κατάφερνε, σε πρώτο χρόνο, να πετύχει την αυτονομία της. Η ρηξικέλευθη αυτή πρόταση, όπως ήταν άλλωστε αναμενόμενο, προκάλεσε θύελλα αντιδράσεων από την παραδοσιακή ηγεσία και τον Τύπο, οι οποίοι αντιμετώπισαν τους εισηγητές σχεδόν ως προδότες.

Ιωάννης Γεννάδιος
Όσον αφορά τη στάση του επίσημου ελληνικού κράτους, το ενδιαφέρον άρχισε για πρώτη φορά να διαγράφεται στον ορίζοντα το 1912. Την ελληνική πολιτική για το Κυπριακό χάραξε εν πολλοίς ο διπλωμάτης Ιωάννης Γεννάδιος, με δύο εκθέσεις που συνέταξε τα έτη 1911-12. Ο Γεννάδιος πρότεινε ότι είναι επιτακτική ανάγκη η πολιτική να χαράσσεται και να επιβάλλεται από το εθνικό κέντρο, την οποία όφειλαν οι Κύπριοι (αλλά και όλοι οι άλλοι υπόδουλοι Έλληνες) να ακολουθήσουν με αυστηρότητα. Στα υπόψη του ήταν ασφαλώς και οι γενικότερες γεωπολιτικές εξελίξεις που διαφαίνονταν στην Ευρώπη και στην Ανατολική Μεσόγειο, αφού τόνιζε ότι η Βρετανία θα χρησιμοποιούσε την Κύπρο ως αντάλλαγμα στη μεταβολή των ισορροπιών της περιοχής. Επίσης, ο πολύπειρος διπλωμάτης θεώρησε υπεύθυνους τους Έλληνες πολιτευτές της μεγαλονήσου (λόγω κακών χειρισμών) για την ανθοφορούσα βρετανοτουρκική προσέγγιση και συνιστούσε μετ’ επιτάσεως την ανάγκη για αγαστή συνεργασία των κατοίκων του νησιού με τους κατακτητές (ουσιαστικά να ανασταλεί ο εσωτερικός πολιτικός αγώνας) ως απαραίτητη προϋπόθεση για την Ένωση. Πάντως, τον Δεκέμβριο του 1912 είχαν διαρρεύσει πληροφορίες για το περιεχόμενο των συζητήσεων του Ελ. Βενιζέλου στο Λονδίνο, σχετικά με την παραχώρηση της Κύπρου στην Ελλάδα με αντάλλαγμα τη χρήση του λιμανιού του Αργοστολίου από τον βρετανικό στόλο. Ήταν μια αγγλική πρόταση που δεν πραγματοποιήθηκε τότε, εξαιτίας των διαφοροποιήσεων που έφεραν η δολοφονία του βασιλιά Γεωργίου και ο Β’ Βαλκανικός Πόλεμος.

Τέλος, στις 17 Ιουνίου 1913, ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών Λάμπρος Κορομηλάς, απαντώντας με τηλεγράφημα σε υπόμνημα Κυπρίων βουλευτών που ζητούσαν και πάλι την «εθνική δικαίωση» της Κύπρου, ανέφερε: «Κατανοούμεν πληρέστατα και εκτιμώμεν προσήκοντως πατριωτικά αισθήματα αυτών, αλλά κρισιμώταται στιγμαί ας διερχόμεθα επιβάλλουσιν αυστηράν αποφυγήν δημιουργίας Κυπριακού Ζητήματος». Και συμπλήρωνε σε άλλο τηλεγράφημα στις 20 Ιουλίου 1913 ότι: «Εκ της εγνωσμένης φιλοπατρίας των Κυπρίων απεκδεχόμεθα συμμόρφωσιν προς ημετέρας υποδείξεις». Έτσι, η κυπριακή ηγεσία αναγκάστηκε να αποδεχθεί τις υποδείξεις για συμμόρφωση. Από αυτό το σημείο και μετά, το κυπριακό ζήτημα αποτέλεσε πρωτίστως εθνικό θέμα με την άμεση εμπλοκή της Ελλάδας στον καθορισμό της πολιτικής γραμμής.

Ενδεικτική Βιβλιογραφία

ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ, ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΗ, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου/Υπηρεσία Ανάπτυξης Προγραμμάτων, Λευκωσία 1997
ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ 1770-2000, τ. ΣΤ’, εκδ. Ελληνικά Γράμματα, Αθήνα 2003
Παπαπολυβίου Πέτρος: Η ΚΥΠΡΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΙ ΠΟΛΕΜΟΙ – ΣΥΜΒΟΛΗ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΚΥΠΡΙΑΚΟΥ ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΥ, Θεσσαλονίκη 1996

Στεφανίδης Στέφανος: «Η ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΣΤΟΥΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΟΥΣ ΠΟΛΕΜΟΥΣ ΚΑΙ Ο ΗΡΩΑΣ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ ΣΩΖΟΣ», Εθνική Φρουρά και Ιστορία, τχ. 30 (Ιούλιος-Δεκέμβριος 2012)

Σχόλια

Αρχείο

Εμφάνιση περισσότερων

Όλα τα θέματα του ιστολογίου

α1 Α΄ Παγκόσμιος πόλεμος26 Αβράαμ Λίνκολν1 Άγγελος Έβερτ1 Άγγελος Σικελιανός1 Αγγλία12 Άγιο Όρος5 Αδαμάντιος Ανδρουτσόπουλος3 Αδαμάντιος Κοραής9 Αθανάσιος Ευταξίας1 Αθανάσιος Σουλιώτης - Νικολαϊδης2 Αθανάσιος Τσακάλωφ1 Αιγαίο17 Αιγαίο Ελληνική θάλασσα3 Αίγινα1 Αισχύλος1 Ακρόπολη12 Αλβανία13 Αλεξάνδρεια9 Αλέξανδρος Ζαϊμης6 Αλέξανδρος Κορυζής5 Αλέξανδρος Κουμουνδούρος7 Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος14 Αλέξανδρος Οθωναίος7 Αλέξανδρος Παπάγος18 Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης7 Αλέξανδρος Παπαναστασίου18 Αλέξανδρος Ρίζος Ραγκαβής1 Αλέξανδρος Σακελαρίου5 Αλέξανδρος Υψηλάντης8 Αλέξανδρος Χατζηκυριάκος3 Αλεξάντρ Σολτζενίτσιν5 Αμερικανικός Εμφύλιος πόλεμος5 Αναγέννηση3 Αναξίμανδρος ο Μιλήσιος1 Αναστάσιος Παπούλας4 Ανατολική Ρωμυλία1 Ανδρέας Γ. Παπανδρέου16 Ανδρέας Καρκαβίτσας2 Ανδρέας Λόντος2 Ανδρέας Μεταξάς1 Ανδρέας Μιαούλης8 Ανδρέας Μιχαλακόπουλος14 Ανδρέας Τζίμας1 Άνθιμος Γαζής1 Αννα Κομνηνή1 Άννα Κομνηνή1 Αννίβας1 Αντάντ18 Αντιβενιζελισμός31 αντισημιτισμός5 Αντόνιο Γκράμσι1 Αντώνης Σαμαράς1 Απεργίες4 Αποικιοκρατία6 Άραβες3 Αρβανίτες1 Άρειος Πάγος3 Άρης Βελουχιώτης9 Αριστείδης ο Αθηναίος2 Αριστοτέλης7 Αριστοτέλης Ωνάσης1 Αρχαία Αθήνα28 Αρχαία Ελληνική Φιλοσοφία10 Αρχαία Σπάρτη22 Αρχαιοκαπηλεία6 Αρχαιολογία26 Αρχιεπίσκοπος Δαμασκηνός3 Αρχιεπίσκοπος Χρύσανθος3 Αρχιμίδης4 Αστρονομία4 Αστυνομία2 Αυστρία4 Αυτοκράτορας Ηράκλειος3 Αφρική4 Αχαϊκή Συμπολιτεία2 β1 Β΄ Παγκόσμιος πόλεμος43 Βαλκάνια26 βασανιστήρια1 Βασίλειος Τσίχλης23 Βασιλιάς Αλέξανδρος Α΄1 Βασιλιάς Γεώργιος Α΄22 Βασιλιάς Γεώργιος Β΄26 Βασιλιάς Κωνσταντίνος Α΄34 Βασιλιάς Κωνσταντίνος Β΄8 Βασιλιάς Όθων Α΄25 Βασιλιάς Παύλος Α΄7 Βασιλιάς Φίλιππος Β΄6 Βενιαμίν Λέσβιος1 Βιβλία και Βιβλιοθήκες37 Βιβλιοκρισίες87 Βιέννη5 Βιετνάμ2 Βιογραφίες80 Βλάσης Γαβριηλίδης1 Βουλγαρία14 γ1 Γαβριήλ Μιχαήλ Δημητριάδης8 Γαλλία21 Γαλλική Επανάσταση6 Γαριβάλδι2 Γελιογραφίες4 Γενοκτονία των Αρμενίων3 Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου6 Γερμανία51 Γεώργιος (Πλήθων) Γεμιστός2 Γεώργιος Α. Παπανδρέου19 Γεώργιος Βλάχος4 Γεώργιος Γρίβας (Διγενής)7 Γεώργιος Ζησιμόπουλος2 Γεώργιος Θεοτόκης10 Γεώργιος Κάνιγκ3 Γεώργιος Καραϊσκάκης4 Γεώργιος Καρτάλης2 Γεώργιος Καφαντάρης9 Γεώργιος Κονδύλης18 Γεώργιος Κουντουριώτης4 Γεώργιος Λεοναρδόπουλος2 Γεώργιος Παπαδόπουλος2 Γεώργιος Παπανδρέου (GAP)1 Γεώργιος Πωπ1 Γεώργιος Ράλλης6 Γεώργιος Σεφέρης2 Γεώργιος Σταύρου2 Γεώργιος Στρέιτ1 Γεώργιος Τσολάκογλου4 Γεώργιος Τσόντος (Βάρδας)1 Γιάννης Ιωαννίδης3 Γιάννης Ψυχάρης2 Γιόζιφ Μπροζ (Τίτο)8 Γιουγκοσλαβία12 Γιώργης Σιάντος4 Γιώργος Ρωμανός1 Γκουλάγκς4 Γλώσσα και καθημερινός βίος των Ελλήνων διαχρονικά35 Γράμμος - Βίτσι2 Γρηγόρης Φαράκος2 Γρηγόριος Δίκαιος (Παπαφλέσσας)7 Γρηγόριος Ξενόπουλος4 δ1 Δαρδανέλλια1 Δέσποινα Κούρτη1 Δημήτρης Παρτσαλίδης3 Δημήτριος Αναγνωστόπουλος1 Δημήτριος Βούλγαρης2 Δημήτριος Γούναρης24 Δημήτριος Ιωαννίδης1 Δημήτριος Καλλέργης1 Δημήτριος Μάξιμος1 Δημήτριος Ράλλης4 Δημήτριος Υψηλάντης10 Δημήτριος Ψαρρός4 Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδος (ΔΣΕ)19 Δημοσθένης4 Δημοψήφισμα2 δημοψήφισμα 19243 Διατροφή5 Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (Δ.Ν.Τ.)3 Δικαιοσύνη7 Διονύσιος Σολωμός1 Διπλωματία24 δοσιλογισμός3 δουλεμπόριο3 Δύση2 Δωδεκάνησα13 Ε.Ρ.Ε.5 ΕΔΕΣ15 Εθνικά Δάνεια2 Εθνική αντίσταση13 Εθνική τράπεζα4 Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο (Ε.Α.Μ.)8 Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο (ΕΑΜ)6 Εθνικός Διχασμός (1914-1918)35 Εθνικός Συναγερμός3 Εθνοσυνέλευση5 ΕΚΚΑ4 Εκκλησιαστική Ιστορία10 ΕΛΑΣ29 Ελβετία4 ΕΛΔΥΚ1 Ελευθέριος Βενιζέλος71 Ελληνική λογοτεχνία5 Ελληνική Οικονομική Ιστορία34 Ελληνική Οικονομική κρίση33 Ελληνική Παιδεία23 Ελληνική Παράδοση2 Έλληνικό Έθνος33 Ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος12 Ελληνικός στρατός43 Ελληνισμός27 Ελληνισμός της Αμερικής2 Ελληνοτουρκικές σχέσεις6 Ελληνοτουρκικός πόλεμος 189711 Ελλήνων Πάσχα3 Εμμανουήλ Μπενάκης1 Εμμανουήλ Ξάνθος1 Εμμανουήλ Παπάς1 Εμμανουήλ Ρέπουλης5 Εμμανουήλ Ροϊδης4 Εμμανουήλ Τομπάζης2 Εμμανουήλ Τσουδερός5 Εμπόριο6 Ενιαία Δημοκρατική Αριστερά (Ε.Δ.Α.)1 Ένωση Κέντρου5 ΕΟΚ1 ΕΟΚΑ Α΄10 ΕΟΚΑ Β΄3 Επανάσταση στο Γουδή10 Επέτειος2 Επίκουρος1 Επιτάφιος1 Ερατοσθένης1 Ερυθρός Σταυρός3 ΕΣΣΔ19 Ευάγγελος Αβέρωφ3 Ευάγγελος Λεμπέσης1 Ευεργέτες1 Ευρωπαϊκή Ένωση3 Ευρωπαικός Διαφωτισμός3 εφημερίδα "Καθημερινή"5 Η γυναίκα στην Ιστορία2 Η δίκη των "εξ"25 Ήθη και έθιμα3 Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής (Η.Π.Α.)37 Ήπειρος14 Ηράκλειτος1 Ηρακλής Θεσσαλονίκης5 Ηρόδοτος13 Θαλής ο ΜΙλήσιος1 Θέατρο5 Θεμιστοκλής5 Θεμιστοκλής Σοφούλης9 Θεόδωρος Δηλιγιάννης6 Θεόδωρος Κολοκοτρώνης13 Θεόδωρος Πάγκαλος20 Θεόδωρος Πάγκαλος (ο νεότερος)1 Θεόδωρος Τουρκοβασίλης3 Θεόφιλος Καΐρης1 Θερμοπύλες2 Θεσσαλονίκη28 Θουκυδίδης10 Θράκη11 Θρασύβουλος Τσακαλώτος3 Θρησκεία3 Θωρηκτό Αβέρωφ9 Ι.Β.Δ.104 Ιαπωνία3 Ιατρική8 Ιερή Συμμαχία8 Ιερός Λόχος6 Ιλιάδα11 Ίμια3 Ιουλιανή κρίση του ΄652 Ιούλιος Βέρν2 Ιπποκράτης ο Κώος3 Ισλάμ6 Ισοκράτης2 Ισπανικός Εμφύλιος πόλεμος5 Ιστορία622 Ιστορία της Αλβανίας12 Ιστορία της Ελληνικής αεροπορίας1 Ιστορία της Κρήτης16 Ιστορία του Αθλητισμού9 Ιταλία27 Ιωάννης (Γενναίος) Κολοκοτρώνης2 Ιωάννης Γκούρας1 Ιωάννης Δεμέστιχας3 Ιωάννης Καποδίστριας24 Ιωάννης Κωλέττης6 Ιωάννης Μακρυγιάννης6 Ιωάννης Μεταξάς41 Ιωάννης Μιχαήλ5 Ιωάννης Παπακωνσταντίνου10 Ιωάννης Συκουτρής6 Ιωάννης Τσαγκαρίδης1 Ιωάννης Τσιμισκής1 Ιωάννινα5 Ίων Δραγούμης26 Ιωνική Επανάσταση1 Κ. Θ. Δημαράς2 Καλαμάτα1 Κανέλος Δεληγιάννης3 Καρλ Γιουνγκ1 Καρλ Μαρξ1 Κάρολος Παπούλιας2 Καρχηδόνα1 κατεχόμενα της Κύπρου1 Κατοχή13 Κατοχικά Δάνεια3 Κίμων ο Αθηναίος2 Κίνα7 Κίνημα του Ρομαντισμού2 κινηματογράφος3 Κινηματογράφος και Ιστορία4 Κοινωνία των Εθνών (Κ.τ.Ε.)3 Κολλυβάδες2 Κόμμα Φιλελευθέρων11 Κομμουνισμός29 Κομνηνός Πυρομάγλου2 Κοράνιο2 Κόρινθος6 Κύθηρα1 Κυπριακή Ιστορία46 Κυριάκος Κατσιμάνης14 Κύριλλος Λούκαρις2 Κωνσταντίνος Δεμερτζής1 Κωνσταντίνος Καβάφης3 Κωνσταντίνος Καναρης6 Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή1 Κωνσταντίνος Καραμανλής11 Κωνσταντίνος Καραμανλής (ο νεώτερος)2 Κωνσταντίνος Λινάρδος18 Κωνσταντίνος Μανιαδάκης6 Κωνσταντίνος Μητσοτάκης4 Κωνσταντίνος Παλαιολόγος ΙΑ΄8 Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος8 Κωνσταντίνος Σημίτης4 Κωνσταντίνος Σμολένσκι2 Κωνσταντίνος Τσαλδάρης4 Κωνσταντίνος Φωτιάδης5 Κωνσταντινούπολη41 Κως4 Κώστας Βάρναλης1 Κώστας Περρίκος1 Κωστής Παλαμάς6 ΛΑ.Ο.Σ3 Λαθρομετανάστευση3 Λαικό Κόμμα7 Λαμία2 Λατινική Αμερική1 Λεονίντ Τρότσκι4 Λέσβος3 Λεωνίδας Παρασκευόπουλος1 Λόγιος Ερμής4 Λόρδος Βύρων8 Λουτράκι1 Λύσανδρος1 Μαζική πολιτική προπαγάνδα2 Μακάριος11 Μακεδονία48 Μακεδονικό Ζήτημα32 Μακεδονικός Αγώνας8 Μακεδονομάχοι5 Μάνη2 Μάο Τσε Τουνγκ2 Μαραθώνας3 Μάρκος Βαφειάδης9 Μάρκος Μπότσαρης1 Μάτζικερτ1 Μεγάλη Βρετανία37 Μεγάλη Ελλάδα (Magna Grecia)1 Μέγαρο Μαξίμου1 Μέγας Αλέξανδρος8 Μέγας Αλέξανδρος ο Μακεδών2 Μέγας Θεοδόσιος1 Μέγας Κωνσταντίνος1 Μελέτης Βασιλείου1 Μεσαίωνας5 Μέση Ανατολή2 Μεσόγειος2 Μεσολόγγι10 Μεσσήνη Μεσσηνίας12 Μεταπολεμική Ελληνική Ιστορία (1949-1974)43 Μέττερνιχ4 Μίκης Θεοδωράκης3 Μίκης Πρωτοπαπαδάκης8 Μικρά Ασία43 Μιλτιάδης ο Αθηναίος1 Μιλτιάδης Πορφυρογέννης1 Μιχαήλ Ψελλός3 Μνημείο14 Μοροζίνι2 Μουσολίνι12 Μπενιζέλος Ρούφος1 Μυστικές υπηρεσίες5 ναζισμός2 Νάξος2 Ναπολέων Βοναπάρτης2 Ναπολέων Ζέρβας10 Ναυαρίνο2 Ναύπακτος2 Ναύπλιο16 Ναυτική Ιστορία57 Νέα Δημοκρατία10 Νεοκλής Σαρρής1 Νεότουρκοι6 Νικήτας Σταματελόπουλος5 Νικηφόρος Φωκάς1 Νικίας2 Νικόλαος Δημητρακόπουλος1 Νικόλαος Λεωτσάκος3 Νικόλαος Πλαστήρας18 Νικόλαος Πολίτης1 Νικόλαος Στράτος5 Νίκος Ζαχαριάδης17 Νίκος Καζαντζάκης2 Νίκος Μπελογιάννης1 Νίκος Νικολούδης42 Νίτσε1 Ξάνθη1 Ξενοφών3 Οδυσσέας Ανδρούτσος1 Οδυσσέας Ελύτης4 Οδυσσέας Ιάλεμος2 Οδύσσεια7 Οθωμανική Αυτοκρατορία74 Οθωνική περίοδος (1832-1864)14 Οικουμενικό Πατριαρχείο8 Όλα τα άρθρα με χρονολογική σειρά1 ομάδα των "Ιαπώνων"2 Όμηρος22 ομοφυλοφιλία1 Οργανισμός ηνωμένων Εθνών (Ο.Η.Ε.)3 Οργάνωση "Χ"2 Ορθοδοξία32 π. Κύριλλος Κεφαλόπουλος13 ΠΑ. ΣΟ. Κ.25 Παγκόσμιος Ιστορία23 Παλαιών Πατρών Γερμανός2 Παναγής Τσαλδάρης16 Παναγιώτης Δαγκλής1 Παναγιώτης Δεμέστιχας1 Παναγιώτης Κανελλόπουλος15 Πάνος Κορωναίος2 Πάτρα3 Πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄5 Παύλος Γύπαρης4 Παύλος Κουντουριώτης14 Παύλος Μελάς2 Παυσανίας1 Παυσανίας Κατσώτας1 Παυσανίας ο περιηγητής1 ΠΕΑΝ2 Πειραιάς6 πειρατεία1 Πεισίστρατος1 Πελοποννησιακός πόλεμος7 Περικλής1 Περικλής Αργυρόπουλος1 Περικλής Γιαννόπουλος5 Περικλής Δεληγιάννης1 Περιοδικά Ιστορίας3 Περσικοί πόλεμοι10 Πετρέλαια στο Αιγαίο2 Πετρόμπεης Μαυρομιχάλης4 Πέτρος Γαρουφαλιάς1 Πέτρος Μακρής - Στάϊκος5 Πέτρος Πρωτοπαπαδάκης13 Πλάτων9 Πλούταρχος7 Ποίηση και αισθητική18 Πόλεμος των Μπόερς1 Πολιτικαντισμός εν Ελλάδι14 πολιτική δολοφονία18 Πολιτική Ιστορία17 Πολωνία2 Πόντος7 Πρίγκιπας Ανδρέας2 προπαγάνδα5 πρόσφυγες6 προσωκρατικοί φιλόσοφοι3 Προτεινόμενα3 Πρωτογενείς Ιστορικές πηγές30 πρωτόκολλο Πολίτη-Calfoff1 Πύρρος της Ηπείρου1 Ρήγας Παλαμίδης1 Ρήγας Φερραίος3 ριζοσπάστης1 Ρόδος10 Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία15 Ρώμη8 Ρωμηοσύνη5 Ρωσία23 Ρωσικο κόμμα3 Σάββας Γκαλιμαρίδης2 Σάμος1 Σαντόρε Σανταρόζα2 Σαντορίνη1 ΣΚΑΪ2 Σκάκι1 Σκωτία4 Σόλων3 Σοφοκλής Βενιζέλος3 Σοφοκλής Δούσμανης1 Σπυρίδων Μαρκεζίνης5 Σπυρίδων Τρικούπης3 Σταλινισμός15 Σταυροφορίες6 Σταφιδικό Ζήτημα2 Στέφανος Δραγούμης3 Στέφανος Σαράφης2 Στέφανος Σκουλούδης5 Στέφανος Στεφανόπουλος1 Στράβων5 Στρατής Μυριβίλης2 Στρατιωτικά κινήματα1 Στρατιωτική Ιστορία58 Στρατιωτικό καθεστώς Ιωαννίδη3 Στυλιανός Γονατάς7 Στυλιανός Χούτας1 Σύμφωνο Ρίμπεντροπ - Μολότωφ2 Συνθήκη της Λοζάννης9 Συνθήκη των Σεβρών6 συντάξεις1 ΣΥΡΙΖΑ4 Σωκράτης3 Σώματα Ασφαλείας1 Ταγίπ Ερντογάν1 Τάγματα ασφαλείας2 Τείχος του Βερολίνου1 τεκτονισμός1 Τέχνες11 Τεχνολογία8 το παιχνίδι στην Ιστορία6 Τοπική Ιστορία1 Τουρκία20 Τουρκοκρατία (1453-1821)35 Τράπεζα της Ελλάδος5 Τράπεζες1 Τριπολιτσά2 Τσαούς Αντών (Φωστερίδης)1 Ύδρα5 Υποβρύχιο Παπανικολής1 υπόθεση ΑΣΠΙΔΑ3 Υφαλοκρυπίδα1 Φαίδων Γκιζίκης3 Φαλμεράγιερ6 Φανάρι2 Φασισμός1 Φιλελληνισμός9 Φιλία1 Φιλική Εταιρεία9 Φιλολογικά και άλλα δοκίμια44 Φιλοποίμην2 Φιλορθόδοξη Εταιρεία1 Φιλοσοφία9 Φιλοσοφία της ζωής και της Ιστορίας25 Φλωρεντία1 Φλώρινα4 Φραγκοκρατία8 Φωκίων1 Φωτογραφικό Οδοιπορικό26 Χαλκιδική2 Χαράλαμπος Κατσιμήτρος3 Χαράλαμπος Τσερούλης2 Χαράτσι1 Χαρίλαος Τρικούπης13 Χαρίλαος Φλωράκης2 Χάτι Χουμαγιούν1 Χίτλερ17 Χούντα6 Χρεοκοπία10 Χρηματιστήριο4 χριστιανικό ολοκαύτωμα3 Χριστόδουλος Τσιγάντες1 Χριστούγεννα10 Χρυσόστομος Σμύρνης1 Χωροφυλακή2 Ψαρά3 ψυχολογία2 Ψυχρός Πόλεμος12 CIA4 John Iatrides1 K.K.E.44 KGB4 Mεσσήνη4 Robert Bruce2 Slider3 William Wallas2 Winston Churchil1
Εμφάνιση περισσότερων
"Encompass worlds but do not try to encompass me..."

Walt Whitmann

Αναγνώστες

Συνολικές προβολές σελίδας