Πολυκατάστημα "Μινιόν" : Από τον μεταπολεμικό εμπορικό θρίαμβο στην οικονομική κατάρρευση της δεκαετίας του '90

Υπήρξε για δεκαετίες το «μεγαλύτερο μεγάλο κατάστημα» της πρωτεύουσας και ίσως ο πιο αγαπημένος προορισμός των Αθηναίων. Για το Μινιόν ο λόγος, του οποίου η ιστορία ήταν άρρηκτα συνδεδεμένη με το ελληνικό εμπόριο. Δυστυχώς, αν και αναμφισβήτητα υπήρξε εκ των κορυφαίων της αγοράς, δεν κατάφερε να προσαρμοστεί στις εξελίξεις και τελικά έβαλε λουκέτο το 1998.

Το Μινιόν υπήρξε δημιούργημα ενός φτωχού χωριατόπαιδου, του Ιωάννη Γεωργακά, ο οποίος έμελλε να εξελιχθεί σε μια από τις πλέον εμβληματικές επιχειρηματικές φυσιογνωμίες της σύγχρονης Ελλάδας. Γεννημένος το 1913 σε χωριό της Ολυμπίας, από πάμφτωχη οικογένεια, ο Γεωργακάς στα 13 του καταφθάνει μόνος στην Αθήνα για να αναζητήσει καλύτερη τύχη. Τα επόμενα χρόνια θα εργαστεί στο μπακάλικο ενός θείου του, ως σερβιτόρος στην πλατεία Βάθης, σε πρατήριο τσιγάρων και ως τσιλιαδόρος ενός παπατζή.

Η πολιτική κρίση του 1955 και η ανάδειξη του Κωνσταντίνου Καραμανλή στην εξουσία (5 Οκτωβρίου 1955)

Αλέξανδρος Παπάγος και Στέφανος Στεφανόπουλος (1953)

Μετά τις δημοτικές εκλογές του 1954 προέκυψε μεγάλη πολιτική κρίση στην Ελλάδα, λόγω της ασθένειας του Πρωθυπουργού Αλέξανδρου Παπάγου. Ως τις αρχές του 1955, η κεντρική θέση του Παπάγου στα πολιτικά δρώμενα της Χώρας ήταν αδιαμφισβήτητη, ενώ ο Εθνικός Συναγερμός διέθετε μια άνετη πλειοψηφία στην βουλή χάρις την σαρωτική εκλογική νίκη του 1952. Ήδη όμως από την Άνοιξη του 1955 με την επιστροφή του από την Ελβετία, η υγεία του Παπάγου είχε επιδεινωθεί σοβαρά και είχε ξεκινήσει μια άτυπη κούρσα διαδοχής μέσα στους κόλπους του "Εθνικού Συναγερμού" μεταξύ των δύο βασικότερων και επικρατέστερων διεκδικητών της πρωθυπουργίας Παναγιώτη Κανελλόπουλου και Στέφανου Στεφανόπουλου.

Οι εκλογές του 1981 (το ΠΑ.ΣΟ.Κ. της "αλλαγής" στην εξουσία)

Με την άνοδο του Κ. Καραμανλή στην Προεδρία της Δημοκρατίας, ο Γεώργιος Ράλλης ανέλαβε πρωθυπουργός της Ελλάδας (από τις 9 Μαΐου 1980). Την προηγούμενη ημέρα, η κοινοβουλευτική ομάδα της Νέας Δημοκρατίας τον είχε εκλέξει ηγέτη του κόμματος, με δεύτερο τον Ευάγγελο Αβέρωφ-Τοσίτσα. Ο Γεώργιος Ράλλης ήταν γιός του κατοχικού πρωθυπουργού Ράλλη και προερχόταν από οικογένεια με βαθιές πολιτικές ρίζες. Υπήρξε υπουργός σε όλες τις κυβερνήσεις της ΕΡΕ, ενώ αναμφίβολα είχε βοηθηθεί στην πολιτική του σταδιοδρομία από το Παλάτι.

Η πρωθυπουργία του χαρακτηρίσθηκε από την δική του προσωπική μετριοπάθεια, αλλά και την εισαγωγή ενός ευρωπαϊκού πλουραλιστικού δημοκρατικού ύφους. Ευτύχησε να είναι ο πρωθυπουργός της Ελλάδας που υπέγραψε την ένταξη της χώρας στην Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα, ενώ προσπάθησε να επιβάλλει στο εσωτερικό του κόμματος του επιλογές του προκατόχου του που είχαν ξεσηκώσει αντιδράσεις. Όμως, η κόπωση του κόσμου από τις κυβερνήσεις της Δεξιάς, ορισμένες κακές συγκυρίες (δασικές πυρκαγιές στην Αττική, σεισμός της Αθήνας, πολύνεκρο ατύχημα στο Γήπεδο Καραϊσκάκη κ.ά.) και η ισχυρή προσωπικότητα του Ανδρέα Παπανδρέου δημιούργησαν το μεγάλο ρεύμα που έφερε τελικά στην εξουσία το ΠΑΣΟΚ.

Τα άλματα του Δημοσίου χρέους από το 1974 μέχρι σήμερα... ( η πολιτική και οικονομική χρεωκοπία της Μεταπολίτευσης)

Από το 1974 μέχρι σήμερα, για κάθε χρόνο διακυβέρνησης της χώρας από τη Ν.Δ. το χρέος ανέβαινε κατά μέσον όρο 3,13% του εθνικού μας εισοδήματος, ενώ στα χρόνια του ΠΑΣΟΚ κατά 2,03%. Σε σημερινές τιμές αυτό αντιστοιχεί σε 7,4 δισ. ευρώ ανά έτος για τους μεν και σε 4,8 δισ. για τους δε.
Και γεννάται το ερώτημα: πού πήγαν όλα αυτά τα λεφτά;

1ηΠΕΡΙΟΔΟΣ, Ν.Δ.

Ιούλιος 1974- Οκτώβριος 1981

Κυβερνήσεις... Κωνσταντίνου Καραμανλή, Γεωργίου Ράλλη - Αύγουστος 1979.

Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής έχει ζητήσει από τον οικονομικό σύμβουλο Γ. Οικονόμου

Από τα οικειοθελή εθιμικά «δώρα» του 19ου αιώνα στον 13ο και 14ο μισθό της Κατοχής και στο σημερινό ψαλίδισμα τους

"Δώρα" και επιδόματα γιορτών από την Επανάσταση μέχρι τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο

«Προς το Mινιστέριον της Oικονομίας. Eπειδή και κατ’ αυτάς έφθασαν αι τού Πάσχα εορτάσιμοι ημέραι και θέλομεν να αγοράσωμεν, άλλος παπούτσια, άλλος τζουράπια, άλλος άλλο τι, διά τούτο παρακαλούμεν το Mινιστέριον να μάς δώσει ολίγα γρόσια διά ν’ αποπεράσωμεν ταύτας τας εορτασίμους ημέρας, αναπληρούντες τας χρείας μας». Kόρινθος, Aπρίλιος 1822.

Tο απόσπασμα προέρχεται από σχετικό έγγραφο που έχει διασωθεί και το οποίο ο ιστορικός Γιάννης Kορδάτος (ίσως υπερβολικά) χαρακτήρισε αίτημα για το «δώρο του Πάσχα».

Μετά την Επανάσταση και μέχρι τον Α΄ παγκόσμιο πόλεμο, στις 2 μεγάλες γιορτές της Χριστιανοσύνης (Χριστούγεννα - Πάσχα) δίνονταν έκτακτα χρηματικά ποσά σε κρατικούς υπαλλήλους τα οποία δεν ήταν αυστηρώς καθορισμένα και κυμαίνονταν ανάλογα με την τρέχουσα οικονομική κατάσταση του κράτους. Αυτό το έθιμο είχε περιορισμένη εφαρμογή στις μικρές -τότε- επιχειρήσεις του ιδιωτικό τομέα. Tα όποια «δώρα Eορτών» δίνονταν μάλλον εθιμικά και πάντα οικειοθελώς από τους εργοδότες, συνήθως δε, ήταν καθαρά πράξεις «φιλανθρωπίας». Ούτως η αλλέως το έθιμο του "δώρου" ήταν εντελώς άγνωστο σε όλη την Ευρώπη.

Στην Eλλάδα, λίγο πριν από τον B΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, υπήρχε μια κίνηση από επιχειρηματίες να δίνουν οικειοθελώς οικονομική ενίσχυση τις γιορτές, καθώς ασκούνταν σημαντικές πιέσεις από τα συνδικάτα. Ο εσωτερικός κανονισμός κάποιων μεγάλων επιχειρήσεων προέβλεπε παροχή δώρου Πάσχα, αλλά εθιμικά και όχι νομικά κατοχυρωμένα.

Κατοχή - μεταπολεμικά

Aυτό κατά την διάρκεια της Κατοχής άλλαξε κι από βοηθήματα, “έκτακτες ενισχύσεις”, συμπεριελήφθησαν στον μισθό. Aυτό έγινε με δύο αναγκαστικούς νόμους (δεν υπήρχε Kοινοβούλιο), έναν του 1941 και έναν του 1944 και τελικώς επικυρώνεται το 1951 επί Πλαστήρα, με τον νόμο 1777. Mε αυτόν δινόταν στους υπουργούς το δικαίωμα να καθορίζουν τους μισθούς, ενώ για πρώτη φορά στην έννοια μισθός συμπεριλαμβάνονται οι έκτακτες ενισχύσεις των Χριστουγέννων και του Πάσχα.

Η πρώτη άδεια μετ΄ αποδοχών καταγράφεται το 1945 με τον αναγκαστικό νόμο 539, που προέβλεπε τις προϋποθέσεις για την λήψη της άδειας αλλά και τον τρόπο υπολογισμού των αποδοχών. Από το 1951 ως σήμερα το δώρο Χριστουγέννων και Πάσχα έγινε θεσμός και καμία Κυβέρνηση δεν το αμφισβήτησε ποτέ.

Μάλιστα το 1980 επί πρωθυπουργίας Γ. Ράλλη, με νόμο ρυθμίζεται με οριστικό τρόπο και για πάντα το ύψος και ο χρόνος καταβολής των δώρων των εορτών και του επιδόματος αδείας. (Tο επίδομα αδείας επιβλήθηκε για πρώτη φορά από το Δευτεροβάθμιο Διαιτητικό Δικαστήριο Aθήνας το 1964, στη συνέχεια ακυρώθηκε από το Συμβούλιο της Eπικρατείας αλλά τελικά, το 1966 κυρώθηκε με νόμο.)».

ΠΗΓΕΣ

Γιάννης Φαμέλος, θέμα του στην εφημ. "ΤΟ ΑΡΘΡΟ"

kathimerini.gr