Η κρίση στην Κοφίνου και η τελική απομάκρυνση της ελληνικής μεραρχίας από την Κύπρο

Η Κοφίνου ήταν ένα αμιγώς τουρκοκυπριακό χωριό πάνω στη σημαντική οδική αρτηρία που ενώνει την Λευκωσία με τη Λεμεσό. Οι τουρκοκύπριοι της Κοφίνου, διοικούμενοι από αξιωματικό από την Τουρκία, συνεχώς από τις αρχές του 1964 παρενοχλούσαν όσους ταξίδευαν μεταξύ Λευκωσίας και Λεμεσού και επανειλημμένα απέκοπταν τον δρόμο. Μέσα στο 1967 οι προκλήσεις ήσαν σχεδόν καθημερινές. Στις 14 Νοεμβρίου μονάδες της εθνικής φρουράς, με επί κεφαλής το στρατηγό Γρίβα, πήγαν στην περιοχή και σύντομα οι συγκρούσεις άρχισαν. Η Εθνική Φρουρά δε δυσκολεύθηκε πολύ να τρέψει τους τουρκοκυπρίους σε φυγή και να ξεκαθαρίσει την κατάσταση. Οι συγκρούσεις επεκτάθηκαν και με τους τουρκοκυπρίους του γειτονικού χωριού Άγιος Θεόδωρος.

Η παλλαϊκή συμμετοχή των Ελλήνων της Κύπρου στον αντιαποικιακό αγώνα της ΕΟΚΑ

Την νύχτα της 31ης Μαρτίου προς 1η Απριλίου 1955 ισχυρές εκρήξεις ξέσπασαν στην Λευκωσία. Την ευθύνη για τις βομβιστικές αυτές ενέργειες ανέλαβε η πρωτοεμφανιζόμενη οργάνωση ΕΟΚΑ (Εθνική Οργάνωση Κυπρίων Αγωνιστών") ενώ ο αρχηγός της υπέγραφε την προκήρυξη ως "Διγενής" που δεν ήταν άλλος από τον παλαιό αρχηγό της αντιστασιακής αντικομμουνιστικής οργάνωσης "Χ" Γεώργιο Γρίβα. Το πολιτικό σκέλος της οργάνωσης αντιπροσώπευε ο Αρχιεπίσκοπος Μακάριος. Το βασικό αίτημα που προέταξε η ΕΟΚΑ έναντι της Αγγλίας, δεν ήταν η αυτοδιάθεση η οτιδήποτε άλλο παρά μόνο η χωρίς αναβολές άμεση Ένωση της Κύπρου με την Ελλάδα.Ο τρόπος δράσης της ΕΟΚΑ βασιζόταν σε μικρές ένοπλες ευέλικτες ομάδες που διεξήγαγαν μια σειρά από αιματηρά σκληρά χτυπήματα (δολιοφθορές, δολοφονίες, ανατινάξεις) σε όλο το Νησί. Μετά τον πρώτο χρόνο τα χτυπήματα της ΕΟΚΑ κατευθύνθηκαν προς την τουρκοκυπριακή κοινότητα που συντάχθηκε ολόψυχα με τους άγγλους, αλλά και προς πολλά στελέχη του ΑΚΕΛ που τήρησε εχθρική στάση απέναντι στην ΕΟΚΑ.

Η ίδρυση και η δράση της ΕΟΚΑ Β΄ και ο Γεώργιος Γρίβας

Στις αρχές του 1970 η Κυπριακή Δημοκρατία και το γενικότερο Κυπριακό Ζήτημα βρισκόταν στην κρισιμότερη καμπή της. Ο Μακάριος είχε ακολουθήσει μια ανεξάρτητη πολιτική συγκρουόμενος πολλές φορές με την κυβέρνηση Παπανδρέου (π.χ. απόρριψη σχεδίου Άτσεσον, αναθεώρηση δεκατριών σημείων κτλ), αλλά ακόμη περισσότερο με το καθεστώς της 21ης Απριλίου λίγα χρόνια μετά. Η πολιτική που ακολουθούσε ο Μακάριος ήταν αντι-νατοική (στον ΟΗΕ είχε ταχθεί με την ομάδα των αδεσμεύτων) και αντιτουρκική (πίεζε ισχυρά τις τουρκοκυπριακές κοινότητες της Κύπρου τις οποίες είχε απομονώσει πλήρως) και έφερνε την εκάστοτε Ελληνική κυβέρνηση σε δυσχερή θέση.

Το καθεστώς της 21ης Απριλίου εχθρευόταν ανοιχτά τον Μακάριο, ενώ θεωρούσε το Κυπριακό ως "αγκάθι" στις σχέσεις το στρατιωτικό καθεστώς της Τουρκίας. Στην "συνάντηση του Έβρου το 1967" με την ανώτατη Τουρκική ηγεσία, ο Παπαδόπουλος είχε αποδεχθεί την απομάκρυνση της ενισχυμένης ελληνικής μεραρχίας από το νησί, υποκύπτοντας στον Τουρκικό εκβιασμό. Τα εκρηκτικά που είχε χρησιμοποιήσει ο Παναγούλης για την δολοφονία του Παπαδόπουλου του είχαν δοθεί από τον Μακάριο μέσω του Πολύκαρπου Γεωρκάντζη. Ο Παπαδόπουλος ήλπιζε σε μια λύση "διπλής ένωσης" για το Κυπριακό, λύση που ο Μακάριος απέρριπτε σε κάθε μορφή της θεωρώντας την "ντε φάκτο" διχοτόμηση.

Η "Εθνική Φρουρά" που έδρευε στην Κύπρο ελεγχόταν πλήρως από την στρατιωτική κυβέρνηση και ήταν εχθρικά διακείμενη στον Μακάριο. Την ίδια στιγμή τόσο οι Αμερικάνοι όσο και οι Βρετανοί εχθρεύονταν ανοιχτά τον Μακάριο ως παράγοντα αποσταθεροποίησης, ενώ η Τουρκία είχε αποκτήσει επαρκή αποβατικά μέσα για μια επίθεση στην Κύπρο ήδη από το 1968. Μέσα σε αυτό το εντελώς ανώμαλο κλίμα ο στρατηγός Γεώργιος Γρίβας βρισκόταν υπό κατ΄ οίκον περιορισμό από την 21η Απριλίου στο σπίτι του στο Χαλάνδρι, σχεδιάζοντας την επάνοδο του στην Κύπρο. Οι σχέσεις του με τον Παπαδόπουλο ήταν πολύ κακές, αλλά το μίσος του στρεφόταν κυρίως κατά του Μακαρίου.

Ο Γρίβας θεωρούσε τον Μακάριο υπεύθυνο για την αποτυχία του αγώνα της ΕΟΚΑ και την υπογραφή των συνθηκών της Ζυρίχης και Λονδίνου τις οποίες θεωρούσε προδοτικές. Οι σχέσεις των δύο ανδρών εξομαλύνθηκαν πρόσκαιρα το 1959, πέρασαν από διακυμάνσεις την περίοδο 1964-1967 για να διακοπούν οριστικά με την ανάκληση του Γρίβα στην Ελλάδα μετά τα γεγονότα της Κοφίνου. Ο Γρίβας αποκαλούσε πάντοτε τον Μακάριο με το κοσμικό του όνομα (Μούσκος) ενώ του ζητούσε επίμονα να παραιτηθεί από την προεδρία αποκαλώντας τον ανθενωτικό και αρχομανή.

Στα τέλη Αυγούστου του 1971 ο Γρίβας ξεφεύγει από τον κλοιό παρακολούθησης (η τον αφήνουν να ξεφύγει) και φτάνει με θαλαμηγό στην Κύπρο. Μέσα σε ένα εξάμηνο οργανώνει την ΕΟΚΑ Β΄ με στόχο την ΕΝΩΣΗ της Κύπρου με την Ελλάδα. Το οργανωτικό πλαίσιο της οργάνωσης βασίστηκε στα πρότυπα της αρχικής ΕΟΚΑ, ενώ και οι οπαδοί της σε μεγάλο ποσοστό προέρχονταν από την απελευθερωτική οργάνωση. Ο οπλισμός της οργάνωσης παρασχέθηκε από την "Εθνική Φρουρά", αλλά και εμμέσως από το Ισραήλ με αντάλλαγμα πληροφορίες για την εκγύμναση Παλαιστινίων στρατιωτών στο νησί από τις ομάδες Λυσσαρίδη. Όπως φάνηκε πολύ σύντομα, η βασική προτεραιότητα του Γρίβα ήταν να εκμηδενίσει τον Μακάριο.

Πολύ σύντομα λόγω του ενδόξου ονόματος του Γρίβα αλλά και των εξαγγελιών του για ΕΝΩΣΗ, η ΕΟΚΑ Β απέκτησε μαχητικούς πυρήνες σε όλο το νησί. Στην ακμή της, η οργάνωση διέθετε πάνω από 10.000 μέλη. Πολλοί πίστευαν πως αν ο Γρίβας έκανε επίθεση σε κείνη την χρονική στιγμή (και με δεδομένη την συνενοχή της Εθνικής Φρουράς), ο Μακάριος ήταν καταδικασμένος. Ο Μακάριος έβλεπε τον κίνδυνο (ήδη είχαν γίνει δύο απόπειρες δολοφονίας εις βάρος του την διετία 1970-71, από τις οποίες γλύτωσε συμπτωματικά) και αποφάσισε να εξοπλίσει τους οπαδούς του αγοράζοντας από την (κομμουνιστική) Τσεχοσλοβακία μεγάλη ποσότητα όπλων και πυρομαχικών με την οποία τον Ιανουάριο του 1972 εξόπλισε τους πολυάριθμους οπαδούς του. Έτσι ο εμφύλιος ήταν επικείμενος ενώ ο κίνδυνος της Τουρκίας κάτι παραπάνω από εμφανής.

Ο Μακάριος επιζήτησε συμβιβασμό με τον Γρίβα καταλαβαίνοντας πως όφειλε να μειώσει τους επικίνδυνους αντιπάλους του. Επιζήτησε συνάντηση με τον γρίβα, που έγινε στις 26 Μαρτίου 1972, σε τεταμένο κλίμα. Ο Γρίβας ζήτησε την παραίτηση του Μακάριου και την άμεση κήρυξη ΈΝΩΣΗΣ με την Ελλάδα. ο Μακάριος προσπάθησε να κερδίσει χρόνο, συμφωνώντας κατ΄ αρχήν, αλλά εκφράζοντας φόβους για το που οδηγούσε μια τόσο προκλητική προς την Τουρκία στάση. Τόνιζε στον Γρίβα ότι ούτε η στρατιωτική κυβέρνηση θα δεχόταν να θυσιάσει την θέση της στο ΝΑΤΟ και τις σχέσεις της με την Τουρκία για την ΈΝΩΣΗ.

Η άρνηση των θέσεων του Γρίβα από τον Μακάριο οδηγεί πλέον στην ρήξη και τον Εμφύλιο μέσα στο 1973. Τον Απρίλιο του 1973 δολοφονείται από την ΕΟΚΑ Β στην Λάρνακα ο Γ. Φωτίου, παράγοντας του κόμματος Λυσσαρίδη. Ακολούθησαν πολύνεκρες βομβιστικές επιθέσεις σε αστυνομικούς σταθμούς και νέες εκτελέσεις εν ψυχρώ οπαδών του Μακαρίου πολλοί εκ των οποίων υπήρξαν και αγωνιστές της ΕΟΚΑ Α΄. Ακολούθησε η εντυπωσιακή απαγωγή του υπουργού Δικαιοσύνης Χρ. Βάκη, ενώ κυκλοφορούσαν παντού προκηρύξεις του Γρίβα που απειλούσε τα μέλη της Δικαιοσύνης που θα ασκούσαν διώξεις κατά στελεχών της οργάνωσης του.

Το καλοκαίρι του 1973 σημειώθηκε μια παύση στις ενέργειες της ΕΟΚΑ Β μετά από επιλογή του Γρίβα που αποφάσισε να απευθυνθεί στον κυπριακό λαό με μια σειρά από διαγγέλματα σε εφημερίδες του νησιού, καθώς ένιωθε πως έχανε το προβάδισμα στην συμπάθεια των Κυπρίων. Στις 7 Οκτωβρίου 1973 σημειώθηκε η σοβαρότερη απόπειρα δολοφονίας κατά του Μακαρίου με την ανατίναξη του δρόμου που θα περνούσε το αυτοκίνητο του Κύπριου ηγέτη. Η ανατίναξη, που οργανώθηκε φυσικά από την ΕΟΚΑ Β και τον Γρίβα, ήταν μεγάλης ισχύος, άνοιξε έναν τεράστιο κρατήρα, αλλά δεν σκότωσε τον Μακάριο καθώς ο υποψήφιος...... τυραννοκτόνος Κυριάκος Τσεκούρας μάλλον από τύψεις συνειδήσεως εκπυρσοκρότησε νωρίτερα τον μηχανισμό.

Παράλληλα όμως η ΕΟΚΑ Β δεχόταν και σημαντικά χτυπήματα που την κλόνιζαν, με συνεχείς συλλήψεις ηγετικών στελεχών της από Μακαριακούς, με ανακάλυψη του οπλισμού της από τις Αρχές, με εύρεση πολλών μυστικών διαταγών και σχεδίων που βοηθούσαν τις Αρχές στον απηνή διωγμό της οργάνωσης. Ταυτόχρονα η δράση της έμοιαζε στην κοινή γνώμη ακραία και εμφυλιοπολεμική με αποτέλεσμα η Κυπριακή κοινή γνώμη να τηρεί αποστάσεις από την ΕΟΚΑ Β. Ο Γρίβας τον Ιανουάριο του 1974 βρισκόταν στο δίλημμα αν όφειλε να ανατρέψει πραξικοπηματικά τον Μακάριο η όχι. Η αντίδραση των οπαδών του Μακάριου, (την οποία είχε υποτιμήσει και ομολογουμένως δεν περίμενε), ο φόβος του εμφυλίου, αλλά και το προαίσθημα ότι υπηρετούσε άθελα του τους σκοπούς άλλων (Χούντα, Αμερικάνοι) τον έκανε να διστάζει. Πάντως είναι αναμφίβολο πως βρισκόταν σε επαφή με υψηλόβαθμους αξιωματικούς της νέας Χούντας στην Αθήνα (Ιωαννίδης) που τον καλούσαν να δράσει ανατρέποντας τον Μακάριο, τάζοντας στήριξη και από την Εθνοφρουρά.

Στην περίεργη αυτή κατάσταση τον βρήκε ο Θάνατος στις 27 Ιανουαρίου 1974. Φυσικός, η όχι σύμφωνα με πολλούς, ο θάνατος αυτός έσωσε μάλλον την Ιστορική μνήμη του Γρίβα, παραδίδοντας την αμόλυντη από το αδερφικό αίμα που έμελλε να ρεύσει σαν ποτάμι, από την έξαρση των προσωπικών και γενικότερων πολιτικών παθών στο Νησί....

Πηγή

Σπύρος Παπαγεωργίου, Μακάριος (πορεία δια πυρός και σιδήρου), εκδόσεις "Λαδιά"

Ι. Β. Δ.

Η Ιστορική διαφωνία Παπάγου-Μαρκεζίνη για το Κυπριακό και μια κυνική Αγγλική ομολογία

Όταν το 1952 ο Ελληνικός Συναγερμός κατέκτησε την εξουσία με αρχηγό και Πρωθυπουργό τον Αλέξανδρο Παπάγο, ήταν πανθομολογούμενο πως το σημαντικότερο στέλεχος και ο πιθανότερος διάδοχος του στην αρχηγεία ήταν ο Σπύρος Μαρκεζίνης. Ο Μαρκεζίνης υπήρξε ο αρχιτέκτων της καθόδου του Παπάγου στην πολιτική σκηνή και ο συνδετικός κρίκος με το Παλάτι και τον Βασιλιά Παύλο. Ήταν αυτός που είχε σηκώσει μεγάλο βάρος στις δύο εκλογικές αναμετρήσεις του 1951 και του 1952.

Η οργάνωση και η δομή της Ε. Ο. Κ. Α. και ο Γεώργιος Γρίβας

Η Βρετανική πολιτική σχετικά με την αυτοδιάθεση της Κύπρου, υπήρξε ξεκάθαρα αρνητική μετά το τέλος του Β΄ παγκοσμίου πολέμου, παρά τις υποσχέσεις που είχαν παρασχεθεί στο παρελθόν αφειδώς. Συγκεκριμένα ο Βρετανός υφυπουργός σε θέματα αποικιών Χένρυ Χόπκινσον δήλωσε τον Σεπτέμβριο 1954 ότι "ουδέποτε" η Κύπρος θα αποκτούσε την ανεξαρτησία της.

Η ανοιχτή Αγγλική περιφρόνηση της Κυπριακής ανεξαρτησίας σε εποχή που η διεκδίκηση της εθνικής ανεξαρτησίας βρισκόταν σε επικαιρότητα παγκοσμίως (Ινδία, Κογκό, Αλγερία, Μαρόκο κτλ), ενεργοποίησε μια σειρά από διπλωματικές και στρατιωτικές εξελίξεις στην Μεγαλόνησο, όπως η (αποτυχημένη) ανακίνηση του θέματος την Κυπριακής ανεξαρτησίας στον ΟΗΕ από την κυβέρνηση Παπάγου. Αλλά μια ακόμη σημαντικότερη εξέλιξη αποτέλεσε η απόφαση του απόστρατου συνταγματάρχη Γεωργίου Γρίβα, να ξεκινήσει ένοπλη αντίσταση στην Κύπρο κατά της Βρετανικής εξουσίας. Εκ πρώτης όψεως ο Αγώνας αυτός φαινόταν καταδικασμένος, καθώς τα γεωγραφικά δεδομένα του νησιού, οι συντριπτικές δυνατότητες της πανίσχυρης Βρετανίας, αλλά και η ανοιχτή αντίθεση των τουρκοκυπρίων και του ΑΚΕΛ, φαίνονταν ανυπέρβλητα εμπόδια. Ο οπλισμός που χρησιμοποιήθηκε στον Αγώνα προερχόταν από την αντιστασιακή οργάνωση "Χ" και μεταφέρθηκε με άκρα μυστικότητα στην Κύπρο μέσα στο 1954.

"Στα σύνορα των δύο κόσμων: H Ελλάδα και ο Ψυχρός Πόλεμος, 1952-1967" του Ευάνθη Χατζηβασιλείου.

Η συγκεκριμένη μελέτη είναι ένα πυκνογραμμένο και έγκυρο χρονικό της Ελληνικής εξωτερικής πολιτικής την κρίσιμη αυτή δεκαπενταετία λίγο μετά από το τέλος του Εμφυλίου, σε συνάφεια με θέματα εθνικής Ασφάλειας και εσωτερικής πολιτικής.

Στις αρετές της μελέτης συμπεριλαμβάνεται η πλήρης απεξάρτηση του συγγραφέα από τα αριστεριστικά απωθυμένα που ταλανίζουν τα ιστορικά έργα για την εποχή αυτή. Παρουσιάζει την διαδοχή των γεγονότων εντάσσοντας τη στο γενικότερο πλαίσιο του Ψυχρού πολέμου, ώστε να υπογραμμίσει την επιρροή του ρευστού διεθνούς πολιτικού σκηνικού στις αποφάσεις της εκάστοτε Ελληνικής Ηγεσίας.

Υποδεικνύει αρκετά πειστικά τον εκ βορρά κίνδυνο ως υπαρκτό και όχι ως αποκύημα της φαντασίας θερμοκέφαλων αντικομμουνιστών, όπως θέλουν να το περιγράφουν οι φιλομαρξιστικές γραφίδες. Αρκετά ενδιαφέρουσα η παρουσιάση από τον κ. Χατζηβασιλείου, της Γιουγκοσλαβικής προσπάθειας για ανακίνηση "Μακεδονικού Ζητήματος" ήδη από το 1960. Ο συγγραφέας χρησιμοποιεί νηφάλιες εκφράσεις για την περίφημη "αποστασία", αμφισβητώντας έμμεσα (αν και είναι εκτός των στόχων της μελέτης) την κεντροαριστερή φρασεολογία για Αμερικανική επέμβαση.

Στα αρνητικά (αλλά δευτερευοντα) σημεία του βιβλίου θα ανέφερα τις πολλές επαναλήψεις που δίνουν έμφαση σε βασικές σκέψεις του συγγραφέα αλλά κουράζουν τον αναγνώστη. Παράλληλα ο συγγραφέας ενώ καλύπτει εξονυχιστικά την Ελληνική εξ. Πολιτική της περιόδου αυτής με έμφαση στο Κυπριακό, αποφευγει την παραμικρή αναφορά στις Καραμανλικές Συμφωνίες Ζυρίχης - Λονδίνου, τις οποίες επικροτεί σε άλλο ανύποπτο σημείο της μελέτης του. Αποφευγει πολύ προσεκτικά να εκφέρει άποψη για την "σκανδαλώδη" ανάδειξη του Καραμανλή ως Πρωθυπουργού το 1955 με κατ΄ευθείαν ανάθεση από τον Βασιλιά με την θεωρία του "κηπουρού".

Στεκέται επικριτικός έως υβριστικός απέναντι στον Γεώργιο Γρίβα - Διγενή, χρεώνοντας του την επίθεση στην Κοφίνου το 1967 και εν ολίγοις την αποτυχία της πολιτικής της Ελλάδος στην Κύπρο. Του αποδίδει μάλιστα την μομφή ότι είχε "πολιτική σκέψη νηπίου". Στην λεπτομερέστατη βιβλιογραφία που παραθέτει ο κ. Χατζηβασιλείου δεν περιλαμβάνεται ούτε ένα έργο που να υπερασπίζεται τον Γρίβα. Είναι γνωστό από παλαιότερη ανάρτηση μας ότι όχι μόνο η επίθεση στην Κοφίνου δεν προήλθε από τον Γρίβα, αλλά ο ίδιος (που είχε πολιτική σκέψη νηπίου) προσπάθησε να την αποτρέψει. Ο ίδιος ο κ. Χατζηβασιλείου κομίζει την "νηπιακή σκέψη του Γρίβα" ως ιστορικό τεκμήριο στην σελ 396 παραθέτοντας αυτολεξεί και υιοθετώντας τους ισχυρισμούς του Γρίβα που επαλήθευαν σε άλλο θέμα (την έλλειψη αξιπιστίας της ηγεσίας της Εθνοφρουράς στην Κύπρο) τις θέσεις του συγγραφέα.

Γενικά η μελέτη λαμβάνει μια θετική στάση απέναντι στις Κυβερνήσεις Παπάγου - Καραμανλή- Αποστατών και κριτική ως αρνητική στάση για την Κυβέρνηση Παπανδρέου. Η μελέτη είναι αναμφίβολα αξιόπιστη και καρπός επίπονης προσπάθειας και έρευνας από την μεριά του ανερχόμενου ιστορικού κ. Χατζηβασιλείου. Ελπίζουμε μόνο να αντισταθεί στο μέλλον στην τάση του να εξωραίζει η να αποσιωπά γεγονότα και καταστάσεις.

Ιστορικές Αλήθειες για τον Γρίβα - Διγενή

Επρόκειτο για έναν αγνό πατριώτη που αφιέρωσε τη ζωή του για την Ελλάδα και την ιδέα της Ένωσης, όμως είχε στο τέλος εγκλωβιστεί σε μια κατάσταση απ' όπου δεν μπορούσε να ξεφύγει, διότι οι δυνάμεις έξω από τον ίδιο ήταν πιο δυνατές απ' ό,τι εκείνος.

Μετά από ένα μακρύ πνευματικό ταξίδι για τη ζωή και τη δράση του Στρατηγού Γεώργιου Γρίβα Διγενή, που κράτησε 22 ολόκληρα χρόνια, ο ερευνητής-συγγραφέας Λεωνίδας Λεωνίδου έφτασε αυτές τις μέρες στον προορισμό του. Δηλαδή στη συγγραφή και την έκδοση των δύο τελευταίων τόμων της βιογραφίας του Αρχηγού του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα της ΕΟΚΑ και Αρχηγού και ιδρυτή της ΕΟΚΑ Β΄.

Την περασμένη Πέμπτη 12 Φεβρουαρίου, 2009 παρουσιάστηκαν σε ειδική εκδήλωση στο οίκημα της Κυπριακής Αδελφότητας (Britannia Road, North Finchley, London N12, 9RU), οι δύο ογκώδεις τόμοι που καλύπτουν τα ταραχώδη και συγκλονιστικά, για τον κυπριακό λαό και για τον ίδιο το Γρίβα, χρόνια 1959-1974, την περίοδο δηλαδή από τη λήξη του αγώνα της ΕΟΚΑ μέχρι και το θάνατό του. Προηγήθηκε το 1995 η έκδοση, από τον κ. Λεωνίδου, του πρώτου Τόμου της Βιογραφίας του Γρίβα, που καλύπτει τα πρώτα 53 χρόνια της ζωής του, από το 1897 που γεννήθηκε, μέχρι το 1950 και περιλαμβάνει τα παιδικά και εφηβικά του χρόνια, τη φοίτησή του στη Σχολή Ευελπίδων, τη γνωριμία και το γάμο του με την Κική, τη συμμετοχή του στη Μικρασιατική Εκστρατεία ως Ανθυπολοχαγός, τη συμμετοχή του στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο ως Επιτελάρχης της 2ης Μεραρχίας στην Πίνδο και γενικά τη σταδιοδρομία του ως στρατιωτικού. Το 1997 εκδόθηκε ο δεύτερος Τόμος που καλύπτει τα χρόνια 1950-1959, δηλαδή την περίοδο της προετοιμασίας και διεξαγωγής του αγώνα της ΕΟΚΑ.

Κρίσεις για το βιβλίο του κ. Παπαγεωργίου "Επιχείρηση Κοφίνου"

Με θέρμη θα προτείνω σε όλους τους συναγωνιστές που αγαπούν την αληθινή ιστορία, το μικρό βιβλίο του κ. Σπύρου Παπαγεωργίου "Επιχείρηση Κοφίνου" (η πως διώχθηκε η ελληνική μεραρχία από την Κύπρο), εκδόσεις Κ. ΕΠΙΦΑΝΙΟΥ (με λίγη τύχη θα το βρείτε στην "νέα θέση", αν και δεν γνωρίζω αν αυτό ισχύει λόγω του εμπρησμού του εν λόγω βιβλιοπωλείου από τους γνωστούς σε όλους μας ακροαριστερούς).

Ο κ. Σπύρος Παπαγεωργίου δεν μας είναι άγνωστος. Ενας ακαταπόνητος ερευνητής πρώτης γραμμής, του οποίου οι εργασίες αποτελούν ΠΡΩΤΟΓΕΝΗ πηγή για όλους τους συγγραφείς και ερευνητές της Ιστορίας της Κύπρου Ακόμα πιο σημαντικό αποτελεί το γεγονός ότι ο ίδιος έλαβε μέρος ενεργά στην ΕΟΚΑ Α, και με το πέρας της αρθρογράφησε έντονα για πολλά χρόνια στον Κυπριακό τύπο με αρθρα - αιχμή. θα λέγαμε ότι το έργο του αποτελεί την σοβαρότερη και συνάμα πειστικότερη προσπάθεια ερμηνείας και υπεράσπισης του θρυλικού Γεωργίου Γρίβα-Διγενή, τόσο στα χρόνια της ΕΟΚΑ όσο και στα χρόνια της "χ".

Το μικρό βιβλίο του, "Επιχείρηση Κοφίνου" αποτελεί ένα πραγματικό ντοκουμέντο. Μετά από μια σύντομη και εύστοχη ανασκόπηση των "μύθων" που τυλίγουν τα κρίσιμα γεγονότα αυτά ( "οι επιχειρήσεις στην Κοφίνου ήταν μια προδοτική ενέργεια του Γρίβα και των Απριλιανών εις βάρος του Μακάριου για να τον φέρουν σε δύσκολη θέση", η "οι χουντικοί δεν γνώριζαν τίποτε. ο φανατικός ενωτικός Γρίβας τα έκανε όλα"), αναπτύσσει τα γεγονότα στην πραγματική τους διάσταση με συντριπτικά στοιχεία. Τα συμπεράσματα του

1.Ο Μακάριος και ο υπουργός εξωτερικών Π. Γεωρκάτζης όχι μόνο γνώριζαν για τις επικείμενες επιχειρήσεις, αλλά αυτοί τις ζήτησαν ανακινώντας πρώτοι το θέμα!!!! (έγγραφα από υπουργείο εσωτερικών της Κύπρου προς ΓΕΕΦ που ζητούν την συνδρομή του, έγγραφα προς την ειρηνευτική δύναμη του ΟΗΕ που προειδοποιούν για την ανάληψη επιχειρήσεων κτλ)

2. Αρωγός της Κυπριακής κυβέρνησης στην εξαπόλυση των επιχειρήσεων, σύμφωνα με αδιάσειστα στοιχεία ,αποτέλεσε η χουντική ηγεσία, η οποία εν τέλει ΔΙΕΤΑΞΕ τον Γρίβα να επιτεθεί (πολλά έγγραφα το αποδεικνύουν)

3.Και οι δύο πλευρές ενημερώνονταν λεπτομερώς από τον Γρίβα (υπάρχουν τα σήματα), τόσο για την έναρξη, όσο και για την πορεία των επιχειρήσεων.

4. Ο γρίβας, σύμφωνα με σωρεία επιστολών του προς την κυβέρνηση και τους χουντικούς, αρνήθηκε ΕΠΙΜΟΝΑ την επέμβαση της εθνοφρουράς στο ασήμαντο προγεφύρωμα, επικαλούμενος (όπως φάνηκε ορθώς) τις διεθνείς επιπλοκές και τους κινδύνους για την ενισχυμένη μεραρχία που έδρευε στην Κύπρο χάρις στην πρωτοβουλία του Γεωργίου Παπανδρέου. Οργάνωσε τις επιθέσεις μόνο όταν διατάχθηκε από τους Απριλιανούς (τον Σπαντιδάκη συγκεκριμένα).

5. Ο Βασιλεύς δεν γνώριζε, όταν ενημερώθηκε από τον Γρίβα, αντέδρασε, η αλήθεια είναι, ασθενώς.

6. Φαίνεται από ενδείξεις ότι την ενισχυμένη μεραρχία στην Κύπρο δεν την ήθελαν οι Συνταγματάρχες (θεωρούσαν ότι δυναμιτίζει την περιοχή) και ο Μακάριος (φοβόταν ότι θα τον ανέτρεπε)

7. Στις επιχειρήσεις σημειώθηκαν έκτροπα εις βάρος των αιχμαλώτων Τούρκων.

8. Ο γρίβας, αν και όχι ανοιχτά, ήταν κατά των Απριλιανών.

9. Ο Καραμανλής στο Παρίσι γνώριζε για την επικείμενη κρίση (ανταλλαγή επιστολών με τον Βασιλέα)

10. Ο έντιμος Έλλην Γρίβας δέχτηκε να αναλάβει όλη την ευθύνη των επιθέσεων ως εξιλαστήριο θύμα, για να διευκολύνει την κυβέρνηση στις διαπραγματεύσεις και να μην θιχτεί η μεραρχία.

Όπως γίνεται κατανοητό, το περιεχόμενο του βιβλίου είναι "καυτό", αλλά κυρίως σε πείθει για την ιστορική εγκυρότητα του, χάρις την φωτογραφική παράθεση των πρωτότυπων εγγράφων - σημάτων - επιστολών. Το φωτογραφικό υλικό που περιέχεται είναι σπάνιο, και οι φωτογραφίες των ελληνικών στρατευμάτων που αποχωρούν από την νήσο συγκινούν μέχρι δακρύων.

ι.β.δ.