Ενας ἀπὸ τοὺς σημαντικότερους διδασκάλους τοῦ Γένους, ἐπιφανὴς θεολόγος καὶ ἀπ᾿ τοὺς κατ᾿ ἐξοχὴν πνευματικοὺς ἡγέτες τοῦ κινήματος τῶν Κολλυβάδων, ὁ ὁποῖος μὲ τὸ ἔργο του σημάδεψε τὴν πνευματικὴ κίνηση τῶν μέσων τοῦ ΙΗ¢ καὶ τὶς ἀρχὲς τοῦ ΙΘ¢ αἰῶνος, εἶναι ὁ ἱερομόναχος ὅσιος ᾿Αθανάσιος ὁ Πάριος, κατά κόσμον ᾿Αθανάσιος Τούλιος. Γεννήθηκε στὸ χωριὸ Κῶστος τῆς Πάρου γύρω στὸ 1722. Πρωτότοκος γιὸς τοῦ Σιφνίου ᾿Αποστόλου Τούλιου καὶ μιᾆς Παριανῆς, ὁ ᾿Αθανάσιος θὰ μείνει γνωστὸς σὲ ὅλους μὲ τὴν ἐπωνομασία Πάριος καὶ ὄχι μὲ τὸ πραγματικό του ἐπίθετο.
῞Ολες οἱ πληροφορίες σχετικὰ μὲ τὴ ζωή του προέρχονται κατὰ βάσιν ἀπὸ τὴ βιογραφία -τὴν πρώτη χρονικά- τὴν ὁποία ἔγραψε ὁ προσφιλὴς μαθητής του στὴ Σχολὴ τῆς Χίου ᾿Α. Ζ. Μάμουκας. ᾿Εκτὸς ὅμως ἀπ᾿ αὐτὴν, ἀποσπασματικὰ βρίσκουμε ἀρκετὲς ἀναφορὲς στὸ πρόσωπό του ποὺ γίνονται ἀπὸ κάποιους ἄλλους μαθητές του, ὅπως ὁ ὅσιος Νικηφόρος ὁ Καρδαμυλίτης ἢ ὁ Σχολάρχης ῎Ανδρου Σαμουήλ, οἱ ὁποῖες μᾆς βοηθοῦν νὰ σκιαγραφήσουμε καλύτερα τὴν προσωπικότητα τοῦ Παρίου. ᾿Αξιόλογο ἐπίσης εἶναι τὸ βιβλίο ποὺ ἔχει γράψει ὁ Παριανὸς πρεσβύτερος Νικόλαος ᾿Αρκᾆς μὲ τίτλο ᾿Αθανάσιος ὁ Πάριος, στὸ ὁποῖο ὑπάρχουν ὅλες σχεδὸν οἱ ἱστορικὲς μαρτυρίες γιὰ τὰ συγγράμματά του καθὼς καὶ πλῆθος βιογραφικῶν στοιχείων, ἐνῶ σημαντικὲς εἶναι καὶ οἱ πληροφορίες ποὺ ἀντλοῦμε ἀπὸ συγγράμματα ἀντιπάλων του, ὅπως τοῦ ᾿Αδαμαντίου Κοραῆ, ποὺ καταδεικνύουν τὴν εὐστροφία, τὴν πολυμάθεια καὶ τὴν πνευματικὴ διαύγεια ποὺ τὸν διέκρινε.
῞Ολες οἱ πληροφορίες σχετικὰ μὲ τὴ ζωή του προέρχονται κατὰ βάσιν ἀπὸ τὴ βιογραφία -τὴν πρώτη χρονικά- τὴν ὁποία ἔγραψε ὁ προσφιλὴς μαθητής του στὴ Σχολὴ τῆς Χίου ᾿Α. Ζ. Μάμουκας. ᾿Εκτὸς ὅμως ἀπ᾿ αὐτὴν, ἀποσπασματικὰ βρίσκουμε ἀρκετὲς ἀναφορὲς στὸ πρόσωπό του ποὺ γίνονται ἀπὸ κάποιους ἄλλους μαθητές του, ὅπως ὁ ὅσιος Νικηφόρος ὁ Καρδαμυλίτης ἢ ὁ Σχολάρχης ῎Ανδρου Σαμουήλ, οἱ ὁποῖες μᾆς βοηθοῦν νὰ σκιαγραφήσουμε καλύτερα τὴν προσωπικότητα τοῦ Παρίου. ᾿Αξιόλογο ἐπίσης εἶναι τὸ βιβλίο ποὺ ἔχει γράψει ὁ Παριανὸς πρεσβύτερος Νικόλαος ᾿Αρκᾆς μὲ τίτλο ᾿Αθανάσιος ὁ Πάριος, στὸ ὁποῖο ὑπάρχουν ὅλες σχεδὸν οἱ ἱστορικὲς μαρτυρίες γιὰ τὰ συγγράμματά του καθὼς καὶ πλῆθος βιογραφικῶν στοιχείων, ἐνῶ σημαντικὲς εἶναι καὶ οἱ πληροφορίες ποὺ ἀντλοῦμε ἀπὸ συγγράμματα ἀντιπάλων του, ὅπως τοῦ ᾿Αδαμαντίου Κοραῆ, ποὺ καταδεικνύουν τὴν εὐστροφία, τὴν πολυμάθεια καὶ τὴν πνευματικὴ διαύγεια ποὺ τὸν διέκρινε.











