Ξυλοτύμβου: στην πρώτη γραμμή του Κυπριακού ελληνισμού (βιβλιοκρισία για την εργασία του κ. Δημήτρη Κυριακού)

Α΄ δημοτικό Ξυλοτύμβου (1971-1972)
γράφει ο Φιλίστωρ

Ένα από τα μεγάλα κέρδη που έχω αποκομίσει από την ενασχόληση μου με τα "Θέματα Ελληνικής Ιστορίας", είναι ότι πολύ συχνά έχω την ευκαιρία να γνωρίζομαι, δια αλληλογραφίας κατ΄αρχήν, με ενδιαφέροντες ανθρώπους και το πνευματικό τους έργο, που πολλές φορές το βρίσκω αξιόλογο και πρωτότυπο. Σε αυτή την κατηγορία εντάσσονται ο κ. Δημήτρης Κυριακού και ο γιος του Χρήστος δόκιμος ιστορικός συγγραφέας με τον οποίο έχω έρθει σε επαφή. Ο κ. Δημήτρης Κυριακού έχει συγγράψει το ενδιαφέρον βιβλίο "το χωριό μου η Ξυλοτύμβου", το οποίο και ευγενικώς μου απεστάλη και στο οποίο θα αναφερθώ σήμερα στο θέμα μου για αυτή την εβδομάδα.

Χάρτης της Ξυλοτύμβου ανάμεσα σε Λάρνακα και κατεχόμενη Αμμόχωστο
Η Ξυλοτύμβου (η Ξυλοτύμπου) (*) είναι ένα από τα μεγαλύτερα χωριά της επαρχίας της Λάρνακας, και βρίσκεται επί της οδού που οδηγεί στην κατεχόμενη Αμμόχωστο, ενώ ουσιαστικά αποτελεί μια νησίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας μέσα στα εδάφη της Αγγλικής βάσης της Δεκέλειας. Ο συγγραφέας με μια φιλότιμη και επίπονη έρευνα, έχει καταφέρει να καταγράψει όλες τις λεπτομέρειες της καθημερινής ζωής των κατοίκων της περιοχής σε βάθος τουλάχιστον 7 δεκαετιών. Κάτοικος του χωριού ο ίδιος και εκπαιδευτικός, ο κ. Κυριακού έλαβε συνεντεύξεις από τους γηραιούς κατοίκους της περιοχής και με ευαισθησία αλλά και με αυθόρμητη αγάπη μας παρουσιάζει πτυχές της κοινωνικής ζωής της Ξυλοτύμβου, όπως οι αγροτικές εργασίες, ο κύκλος της ζωής (γέννηση-βάπτιση-γάμος-θάνατος), η θρησκευτικότητα, ο αθλητισμός, η εκπαίδευση και τα σχολεία, τα παιχνίδια των παιδιών, σκηνές από την καθημερινή ζωή του χωριού στο παρελθόν, τις παρέες στα καφενεία, τα γλέντια κτλ. 

Το λαογραφικό στοιχείο αποτελεί το βασικότερο συστατικό του βιβλίου, με τον συγγραφέα να μας παραδίδει διάφορες ιστορίες και περιπέτειες των κατοίκων, τα παρατσούκλια τους, τον τρόπο ψυχαγωγίας τους, τις προλήψεις και τις δεισιδαιμονίες τους. Η πρώτη σκέψη που έκανα διαβάζοντας για τον τρόπο ζωής των κατοίκων της Ξυλοτύμβου είναι πόσο αυτός έμοιαζε με τον αντίστοιχο σε πολλά μέρη της κυρίως Ελλάδας όπως π.χ. στην Πελοπόννησο από όπου κατάγομαι. Οι ομοιότητες
Αγία Μαρίνα Ξυλοτύμβου
στα ήθη και έθιμα, στην θρησκεία, στις παροιμίες, ακόμη και σε αυτά τα παιδικά παιχνίδια είναι άλλη μια απόδειξη για το αδιαίρετο και ενιαίο του Ελληνικού χώρου ασχέτως αποστάσεων και τοπικών συνθηκών. 

Αναμφίβολα το πλέον εντυπωσιακό κεφάλαιο του βιβλίου είναι η αναφορά στην προσφορά της Ξυλοτύμβου στους Εθνικούς Αγώνες. Και αν κάποιος θα περίμενε ότι πολλοί κάτοικοι του χωριού είχαν πάρει ενεργό μέρος στον παλλαϊκό ξεσηκωμό της ΕΟΚΑ (και μάλιστα ιδιαίτερα ενεργό), είμαι σίγουρος πως λίγοι θα περίμεναν ότι από ένα σχετικά μικρό μέρος έλαβαν μέρος εθελοντές σε όλη την δεκαετία της Εθνικής εξόρμησης (Βαλκανικοί, Α΄ παγκόσμιος πόλεμος, Μικρασιατική εκστρατεία). Η συμμετοχή της Ξυλοτύμβου στον αγώνα της ΕΟΚΑ δεν περιορίστηκε σε μεμονωμένες προσχωρήσεις αγωνιστών, αλλά εκφράστηκε με παλλαϊκό τρόπο, πολλές φορές, όπως όταν στις 2 Οκτωβρίου 1955 υψώθηκε η Ελληνική σημαία στο Δημοτικό σχολείο παρά τις αυστηρές απαγορεύσεις και οι κάτοικοι λιθοβόλησαν τους Άγγλους στρατιώτες που αποπειράθηκαν να την κατεβάσουν.    

Ο συγγραφέας μας αναπαριστά πολύ πειστικά και με μεγάλη ακρίβεια μια χούφτα μικροϊστορίας που ίσως πολλούς να βρει αδιάφορους καθώς είμαστε εθισμένοι να μελετούμε τον βίο και την πολιτεία μεγάλων προσωπικοτήτων όπως ο Μακάριος η ο Γρίβας, αδιαφορώντας πεισματικά για τους απλούς ανώνυμους ανθρώπους που εμψύχωσαν κάθε μεγάλη προσπάθεια που υπέφεραν και μάτωσαν σε κάθε μεγάλη Εθνική περίσταση. Αυτούς συνήθως ο Ιστορικός αφηγητής είτε τους παραλείπει βολικά,
Παρέλαση των σχολείων της Ξυλοτύμβου την 25η Μαρτίου
είτε το πολύ - πολύ τους χρησιμοποιεί ως φόντο για την δράση των προσωπικοτήτων. Αυτό όμως είναι ολοφάνερα άδικο, καθώς οι απλοί πολίτες δεν είναι μόνο ο καμβάς η η πρώτη ύλη για την διαμόρφωση των Ιστορικών εξελίξεων, αλλά σε πολλές των περιπτώσεων αποτελεί την γενεσιουργό αιτία για πολλά μεγάλα γεγονότα της Εθνικής ημών Ιστορίας. Η όπως πετυχημένα τραγούδησε ο Κώστας Χατζής σε στίχους της Σωτίας Τσότου:

Μη μας περιφρονάς, μη μας περιφρονάς
γράψε βρε ιστορία δυο λόγια και για μας.


Γράψε για μας τους ταπεινούς και τους ανώνυμους της πλάσης 
σκαλί είμαστε για τους τρανούς οι θεατές στις παρελάσεις.

Αν δεν υπήρχαμε εμείς, πως θα ξεχώριζαν οι άλλοι; 
Αν δεν υπήρχαν οι μικροί πως θα υπήρχαν οι μεγάλοι;

Στο πλαίσιο αυτό, θωρώ ότι το βιβλίο του κ. Κυριακού (το οποίο ήδη έχει κάνει δύο εκδόσεις) όχι μόνο αξίζει να διαβαστεί, αλλά υπενθυμίζει στον Ιστοριοδίφη ότι κάθε μεγάλη εξέλιξη μπορεί να κυοφορείται από λίγους, αλλά τελικά για να πραγματοποιηθεί πρέπει να αγκαλιαστεί από τους πολλούς. Τελειώνοντας, θα παραθέσω μια σειρά από τοπικές παροιμίες που αποθησαυρίζει ο συγγραφέας και αυτό για να αντιληφθεί ο αναγνώστης πόσο κοντινή και οικεία στον μέσο Ελλαδίτη είναι στην πραγματικότητα η μακρινή Ξυλοτύμβου της Λάρνακας....

Είπεν ο γάδαρος του πετεινού τζιεφάλα

Με το συγγενή σου φάε, πκιε τζιαι αλίσι βερίσι μεν κάνεις

Της νύχτας τες δουλειές, είεν τες η μέρα τζιαί εγέλαν

Σπίτιν όσον να σε χωρεί τζιαί χωράφιν ώσπου θωρείς

Θέλει την πίττα σωστή τζιαί το σιύλλο χορτάτο

Κατά μάνα κατά τζιύρη
  
Όποιος θέλει τα πολλά χάνει τζιαι τα λλια

(*) Στη Μεγάλη Κυπριακή Εγκυκλοπαίδεια του Κώστα Χριστοφίδη αναφέρεται πως ο αρχαιοκάπηλος Λουδοβίκος Πάλμα Ντι Τσιεσνόλα (1865-1876), πρόξενος της Αμερικής στη Κύπρο, ανακάλυψε το 1882 ξύλινο λαξευτό τάφο με θαυμάσια ξυλογλυπτική παράσταση της Αφροδίτης και της Αρτέμιδος. Γι αυτό δόθηκε το όνομα Ξυλοτύμπου. Οι γεροντότεροι, του χωριού έλεγαν πως στο τόπο που βρέθηκε ο τάφος υπήρχε αψιδωτό κτίσμα και πως το 1890-1900 το χάλασαν και χρησιμοποίησαν τις πέτρες για το κτίσιμο της εκκλησίας του Αγίου Ανδρόνικου.

Άλλες πηγές για την Ξυλοτύμβου

 http://www.xylotymbou-cyprus.com/

http://gym-xylotymvou-lar.schools.ac.cy/

http://www.sigmalive.com/news/local/142644/efxaristo-tou-israil-sti-ksylotympou (από τα αποκαλυπτήρια του μνημείου στην Ξυλοτύμβου από τον πρόεδρο της δημοκρατίας κ. Νίκο Αναστασιάδη, για την βοήθεια που πρόσφεραν οι κάτοικοι σε Εβραίους πρόσφυγες)
Συγκλονιστικές στιγμές έζησαν όσοι παρευρέθηκαν νωρίς απόψε στα αποκαλυπτήρια πλάκας τιμής στο Πάρκο της Ειρήνης στη Ξυλοτύμπου,  για τους Κύπριους που βοήθησαν τους έγκλειστους Εβραίους πρόσφυγες, στα βρετανικά στρατόπεδα της Ξυλοτύμπου, της Δεκέλειας και του Καράολου την τριετία 1946-49. Στην παρουσία του Προέδρου Αναστασιάδη που έκανε τα αποκαλυπτήρια και του Πρέσβ - See more at: http://www.sigmalive.com/news/local/142644/efxaristo-tou-israil-sti-ksylotympou#sthash.7jTYJ9u2.dpuf

Σχόλια

"Encompass worlds but do not try to encompass me..."

Walt Whitmann

Όλα τα θέματα του ιστολογίου

"υγρό πυρ" 1821 19η Μαίου 25η Μαρτίου 28η Οκτωβρίου 1940 4η Αυγούστου α Α΄ Παγκόσμιος πόλεμος Αβράαμ Λίνκολν Άγγελος Έβερτ Άγγελος Σικελιανός Αγγλία Άγιο Όρος Αδαμάντιος Ανδρουτσόπουλος Αδαμάντιος Κοραής Αθανάσιος Ευταξίας Αθανάσιος Σουλιώτης - Νικολαϊδης Αθανάσιος Τσακάλωφ Αιγαίο Αιγαίο Ελληνική θάλασσα Αίγινα Αισχύλος Ακρόπολη Αλβανία Αλεξάνδρεια Αλέξανδρος Ζαϊμης Αλέξανδρος Κορυζής Αλέξανδρος Κουμουνδούρος Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος Αλέξανδρος Οθωναίος Αλέξανδρος Παπάγος Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης Αλέξανδρος Παπαναστασίου Αλέξανδρος Ρίζος Ραγκαβής Αλέξανδρος Σακελαρίου Αλέξανδρος Υψηλάντης Αλέξανδρος Χατζηκυριάκος Αλεξάντρ Σολτζενίτσιν Αμερικανικός Εμφύλιος πόλεμος Αναγέννηση Αναξίμανδρος ο Μιλήσιος Αναστάσιος Παπούλας Ανατολική Ρωμυλία Ανδρέας Γ. Παπανδρέου Ανδρέας Καρκαβίτσας Ανδρέας Λόντος Ανδρέας Μεταξάς Ανδρέας Μιαούλης Ανδρέας Μιχαλακόπουλος Ανδρέας Τζίμας Άνθιμος Γαζής Αννα Κομνηνή Άννα Κομνηνή Αννίβας Αντάντ Αντιβενιζελισμός αντισημιτισμός Αντόνιο Γκράμσι Αντώνης Σαμαράς Απεργίες Αποικιοκρατία Άραβες Αρβανίτες Άρειος Πάγος Άρης Βελουχιώτης Αριστείδης ο Αθηναίος Αριστοτέλης Αριστοτέλης Ωνάσης Αρχαία Αθήνα Αρχαία Ελληνική Ιστορία - Ρωμαιοκρατία Αρχαία Ελληνική Φιλοσοφία Αρχαία Σπάρτη Αρχαιοκαπηλεία Αρχαιολογία Αρχιεπίσκοπος Δαμασκηνός Αρχιεπίσκοπος Χρύσανθος Αρχιμίδης Αστρονομία Αστυνομία Αυστρία Αυτοκράτορας Ηράκλειος Αφρική Αχαϊκή Συμπολιτεία β Β΄ Παγκόσμιος πόλεμος Βαλκάνια βασανιστήρια Βασίλειος Τσίχλης Βασιλιάς Αλέξανδρος Α΄ Βασιλιάς Γεώργιος Α΄ Βασιλιάς Γεώργιος Β΄ Βασιλιάς Κωνσταντίνος Α΄ Βασιλιάς Κωνσταντίνος Β΄ Βασιλιάς Όθων Α΄ Βασιλιάς Παύλος Α΄ Βασιλιάς Φίλιππος Β΄ Βενιαμίν Λέσβιος Βιβλία και Βιβλιοθήκες Βιβλιοκρισίες Βιέννη Βιετνάμ Βιογραφίες Βλάσης Γαβριηλίδης Βουλγαρία Βυζαντινή Ιστορία γ Γαβριήλ Μιχαήλ Δημητριάδης Γαλλία Γαλλική Επανάσταση Γαριβάλδι Γελιογραφίες Γενοκτονία των Αρμενίων Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου Γερμανία Γεώργιος (Πλήθων) Γεμιστός Γεώργιος Α. Παπανδρέου Γεώργιος Βλάχος Γεώργιος Γρίβας (Διγενής) Γεώργιος Ζησιμόπουλος Γεώργιος Θεοτόκης Γεώργιος Κάνιγκ Γεώργιος Καραϊσκάκης Γεώργιος Καρτάλης Γεώργιος Καφαντάρης Γεώργιος Κονδύλης Γεώργιος Κουντουριώτης Γεώργιος Λεοναρδόπουλος Γεώργιος Παπαδόπουλος Γεώργιος Παπανδρέου (GAP) Γεώργιος Πωπ Γεώργιος Ράλλης Γεώργιος Σεφέρης Γεώργιος Σταύρου Γεώργιος Στρέιτ Γεώργιος Τσολάκογλου Γεώργιος Τσόντος (Βάρδας) Γιάννης Ιωαννίδης Γιάννης Ψυχάρης Γιόζιφ Μπροζ (Τίτο) Γιουγκοσλαβία Γιώργης Σιάντος Γιώργος Ρωμανός Γκουλάγκς Γλώσσα και καθημερινός βίος των Ελλήνων διαχρονικά Γράμμος - Βίτσι Γρηγόρης Φαράκος Γρηγόριος Δίκαιος (Παπαφλέσσας) Γρηγόριος Ξενόπουλος δ Δαρδανέλλια Δεκεμβριανά - Εμφύλιος πόλεμος (1944-1949) Δέσποινα Κούρτη Δημήτρης Παρτσαλίδης Δημήτριος Αναγνωστόπουλος Δημήτριος Βούλγαρης Δημήτριος Γούναρης Δημήτριος Ιωαννίδης Δημήτριος Καλλέργης Δημήτριος Μάξιμος Δημήτριος Ράλλης Δημήτριος Υψηλάντης Δημήτριος Ψαρρός Δημοκρατικός Στρατός Ελλάδος (ΔΣΕ) Δημοσθένης Δημοψήφισμα δημοψήφισμα 1924 Διατροφή Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (Δ.Ν.Τ.) Δικαιοσύνη Διονύσιος Σολωμός Διπλωματία δοσιλογισμός δουλεμπόριο Δύση Δωδεκάνησα Ε.Ρ.Ε. ΕΔΕΣ Εθνικά Δάνεια Εθνική αντίσταση Εθνική τράπεζα Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο (Ε.Α.Μ.) Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο (ΕΑΜ) Εθνικός Διχασμός (1914-1918) Εθνικός Συναγερμός Εθνοσυνέλευση ΕΚΚΑ Εκκλησιαστική Ιστορία ΕΛΑΣ Ελβετία ΕΛΔΥΚ Ελευθέριος Βενιζέλος Ελληνική λογοτεχνία Ελληνική Οικονομική Ιστορία Ελληνική Οικονομική κρίση Ελληνική Παιδεία Ελληνική Παλιγγενεσία (1821 - 1832) Ελληνική Παράδοση Έλληνικό Έθνος Ελληνικός Εμφύλιος πόλεμος Ελληνικός στρατός Ελληνισμός Ελληνισμός της Αμερικής Ελληνοτουρκικές σχέσεις Ελληνοτουρκικός πόλεμος 1897 Ελλήνων Πάσχα Εμμανουήλ Μπενάκης Εμμανουήλ Ξάνθος Εμμανουήλ Παπάς Εμμανουήλ Ρέπουλης Εμμανουήλ Ροϊδης Εμμανουήλ Τομπάζης Εμμανουήλ Τσουδερός Εμπόριο Ενιαία Δημοκρατική Αριστερά (Ε.Δ.Α.) Ένωση Κέντρου ΕΟΚ ΕΟΚΑ Α΄ ΕΟΚΑ Β΄ Επανάσταση στο Γουδή Επανάσταση στο Γουδί Α΄ και Β΄ Βαλκανικός πόλεμος (1909-1914) Επέτειος Επίκουρος Επιτάφιος Ερατοσθένης Ερυθρός Σταυρός ΕΣΣΔ Ευάγγελος Αβέρωφ Ευάγγελος Λεμπέσης Ευεργέτες Ευρωπαϊκή Ένωση Ευρωπαικός Διαφωτισμός εφημερίδα "Καθημερινή" Η γυναίκα στην Ιστορία Η δίκη των "εξ" Ήθη και έθιμα Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής (Η.Π.Α.) Ήπειρος Ηράκλειτος Ηρακλής Θεσσαλονίκης Ηρόδοτος Θαλής ο ΜΙλήσιος Θέατρο Θεμιστοκλής Θεμιστοκλής Σοφούλης Θεόδωρος Δηλιγιάννης Θεόδωρος Κολοκοτρώνης Θεόδωρος Πάγκαλος Θεόδωρος Πάγκαλος (ο νεότερος) Θεόδωρος Τουρκοβασίλης Θεόφιλος Καΐρης Θερμοπύλες Θεσσαλονίκη Θουκυδίδης Θράκη Θρασύβουλος Τσακαλώτος Θρησκεία Θωρηκτό Αβέρωφ Ι.Β.Δ. Ιαπωνία Ιατρική Ιερή Συμμαχία Ιερός Λόχος Ιλιάδα Ίμια Ιουλιανή κρίση του ΄65 Ιούλιος Βέρν Ιπποκράτης ο Κώος Ισλάμ Ισοκράτης Ισπανικός Εμφύλιος πόλεμος Ιστορία Ιστορία της Αλβανίας Ιστορία της Ελληνικής αεροπορίας Ιστορία της Κρήτης Ιστορία του Αθλητισμού Ιταλία Ιωάννης (Γενναίος) Κολοκοτρώνης Ιωάννης Γκούρας Ιωάννης Δεμέστιχας Ιωάννης Καποδίστριας Ιωάννης Κωλέττης Ιωάννης Μακρυγιάννης Ιωάννης Μεταξάς Ιωάννης Μιχαήλ Ιωάννης Παπακωνσταντίνου Ιωάννης Συκουτρής Ιωάννης Τσαγκαρίδης Ιωάννης Τσιμισκής Ιωάννινα Ίων Δραγούμης Ιωνική Επανάσταση Κ. Θ. Δημαράς Καλαμάτα Κανέλος Δεληγιάννης Καρλ Γιουνγκ Καρλ Μαρξ Κάρολος Παπούλιας Καρχηδόνα κατεχόμενα της Κύπρου Κατοχή Κατοχικά Δάνεια Κίμων ο Αθηναίος Κίνα Κίνημα του Ρομαντισμού κινηματογράφος Κινηματογράφος και Ιστορία Κοινωνία των Εθνών (Κ.τ.Ε.) Κολλυβάδες Κόμμα Φιλελευθέρων Κομμουνισμός Κομνηνός Πυρομάγλου Κοράνιο Κόρινθος Κουμουνδούρος - Τρικούπης - Θεοτόκης (1865-1909) Κύθηρα Κυπριακή Ιστορία Κυριάκος Κατσιμάνης Κύριλλος Λούκαρις Κωνσταντίνος Δεμερτζής Κωνσταντίνος Καβάφης Κωνσταντίνος Καναρης Κωνσταντίνος Καραθεοδωρή Κωνσταντίνος Καραμανλής Κωνσταντίνος Καραμανλής (ο νεώτερος) Κωνσταντίνος Λινάρδος Κωνσταντίνος Μανιαδάκης Κωνσταντίνος Μητσοτάκης Κωνσταντίνος Παλαιολόγος ΙΑ΄ Κωνσταντίνος Παπαρρηγόπουλος Κωνσταντίνος Σημίτης Κωνσταντίνος Σμολένσκι Κωνσταντίνος Τσαλδάρης Κωνσταντίνος Φωτιάδης Κωνσταντινούπολη Κως Κώστας Βάρναλης Κώστας Περρίκος Κωστής Παλαμάς ΛΑ.Ο.Σ Λαθρομετανάστευση Λαικό Κόμμα Λαμία Λατινική Αμερική Λεονίντ Τρότσκι Λέσβος Λεωνίδας Παρασκευόπουλος Λόγιος Ερμής Λόρδος Βύρων Λουτράκι Λύσανδρος Μαζική πολιτική προπαγάνδα Μακάριος Μακεδονία Μακεδονικό Ζήτημα Μακεδονικός Αγώνας Μακεδονομάχοι Μάνη Μάο Τσε Τουνγκ Μαραθώνας Μάρκος Βαφειάδης Μάρκος Μπότσαρης Μάτζικερτ Μεγάλη Βρετανία Μεγάλη Ελλάδα (Magna Grecia) Μέγαρο Μαξίμου Μέγας Αλέξανδρος Μέγας Αλέξανδρος ο Μακεδών Μέγας Θεοδόσιος Μέγας Κωνσταντίνος Μελέτης Βασιλείου Μεσαίωνας Μέση Ανατολή Μεσόγειος Μεσολόγγι Μεσοπόλεμος (1922-1941) Μεσσήνη Μεσσηνίας Μεταπολεμική Ελληνική Ιστορία (1949-1974) Μέττερνιχ Μίκης Θεοδωράκης Μίκης Πρωτοπαπαδάκης Μικρά Ασία μικρασιατική εκστρατεία και καταστροφή παρωδία δίκης και εκτέλεση των έξι (1918-1922) Μιλτιάδης ο Αθηναίος Μιλτιάδης Πορφυρογέννης Μιχαήλ Ψελλός Μνημείο Μοροζίνι Μουσολίνι Μπενιζέλος Ρούφος Μυστικές υπηρεσίες ναζισμός Νάξος Ναπολέων Βοναπάρτης Ναπολέων Ζέρβας Ναυαρίνο Ναύπακτος Ναύπλιο Ναυτική Ιστορία Νέα Δημοκρατία Νεοκλής Σαρρής Νεότουρκοι Νικήτας Σταματελόπουλος Νικηφόρος Φωκάς Νικίας Νικόλαος Δημητρακόπουλος Νικόλαος Λεωτσάκος Νικόλαος Πλαστήρας Νικόλαος Πολίτης Νικόλαος Στράτος Νίκος Ζαχαριάδης Νίκος Καζαντζάκης Νίκος Μπελογιάννης Νίκος Νικολούδης Νίτσε Ξάνθη Ξενοφών Οδυσσέας Ανδρούτσος Οδυσσέας Ελύτης Οδυσσέας Ιάλεμος Οδύσσεια Οθωμανική Αυτοκρατορία Οθωνική περίοδος (1832-1864) Οικουμενικό Πατριαρχείο Όλα τα άρθρα με χρονολογική σειρά ομάδα των "Ιαπώνων" Όμηρος ομοφυλοφιλία Οργανισμός ηνωμένων Εθνών (Ο.Η.Ε.) Οργάνωση "Χ" Ορθοδοξία π. Κύριλλος Κεφαλόπουλος ΠΑ. ΣΟ. Κ. Παγκόσμιος Ιστορία Παλαιών Πατρών Γερμανός Παναγής Τσαλδάρης Παναγιώτης Δαγκλής Παναγιώτης Δεμέστιχας Παναγιώτης Κανελλόπουλος Πάνος Κορωναίος Πάτρα Πατριάρχης Γρηγόριος Ε΄ Παύλος Γύπαρης Παύλος Κουντουριώτης Παύλος Μελάς Παυσανίας Παυσανίας Κατσώτας Παυσανίας ο περιηγητής ΠΕΑΝ Πειραιάς πειρατεία Πεισίστρατος Πελοποννησιακός πόλεμος Περικλής Περικλής Αργυρόπουλος Περικλής Γιαννόπουλος Περικλής Δεληγιάννης Περιοδικά Ιστορίας Περσικοί πόλεμοι Πετρέλαια στο Αιγαίο Πετρόμπεης Μαυρομιχάλης Πέτρος Γαρουφαλιάς Πέτρος Μακρής - Στάϊκος Πέτρος Πρωτοπαπαδάκης Πλάτων Πλούταρχος Ποίηση και αισθητική Πόλεμος των Μπόερς Πολιτικαντισμός εν Ελλάδι πολιτική δολοφονία Πολιτική Ιστορία Πολωνία Πόντος Πρίγκιπας Ανδρέας προπαγάνδα πρόσφυγες προσωκρατικοί φιλόσοφοι Προτεινόμενα Πρωτογενείς Ιστορικές πηγές πρωτόκολλο Πολίτη-Calfoff Πύρρος της Ηπείρου Ρήγας Παλαμίδης Ρήγας Φερραίος ριζοσπάστης Ρόδος Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία Ρώμη Ρωμηοσύνη Ρωσία Ρωσικο κόμμα Σάββας Γκαλιμαρίδης Σάμος Σαντόρε Σανταρόζα Σαντορίνη ΣΚΑΪ Σκάκι Σκωτία Σόλων Σοφοκλής Βενιζέλος Σοφοκλής Δούσμανης Σπυρίδων Μαρκεζίνης Σπυρίδων Τρικούπης Σταλινισμός Σταυροφορίες Σταφιδικό Ζήτημα Στέφανος Δραγούμης Στέφανος Σαράφης Στέφανος Σκουλούδης Στέφανος Στεφανόπουλος Στράβων Στρατής Μυριβίλης Στρατιωτικά κινήματα Στρατιωτική Ιστορία Στρατιωτικό καθεστώς Ιωαννίδη Στυλιανός Γονατάς Στυλιανός Χούτας Σύμφωνο Ρίμπεντροπ - Μολότωφ Συνθήκη της Λοζάννης Συνθήκη των Σεβρών συντάξεις ΣΥΡΙΖΑ Σύχρονη Ελληνική Ιστορία - Μεταπολίτευση (1974- ) Σωκράτης Σώματα Ασφαλείας Τα κείμενα του "φιλίστωρος" (Ι. Β. Δ.) Ταγίπ Ερντογάν Τάγματα ασφαλείας Τείχος του Βερολίνου τεκτονισμός Τέχνες Τεχνολογία το παιχνίδι στην Ιστορία Τοπική Ιστορία Τουρκία Τουρκοκρατία (1453-1821) Τράπεζα της Ελλάδος Τράπεζες Τριπλή Κατοχή της Ελλαδος και Αντίσταση (1941-1944) Τριπολιτσά Τσαούς Αντών (Φωστερίδης) Ύδρα Υποβρύχιο Παπανικολής υπόθεση ΑΣΠΙΔΑ Υφαλοκρυπίδα Φαίδων Γκιζίκης Φαλμεράγιερ Φανάρι Φασισμός Φιλελληνισμός Φιλία Φιλική Εταιρεία Φιλολογικά και άλλα δοκίμια Φιλοποίμην Φιλορθόδοξη Εταιρεία Φιλοσοφία Φιλοσοφία της ζωής και της Ιστορίας Φλωρεντία Φλώρινα Φραγκοκρατία Φωκίων Φωτογραφικό Οδοιπορικό Χαλκιδική Χαράλαμπος Κατσιμήτρος Χαράλαμπος Τσερούλης Χαράτσι Χαρίλαος Τρικούπης Χαρίλαος Φλωράκης Χάτι Χουμαγιούν Χίτλερ Χούντα Χρεοκοπία Χρηματιστήριο χριστιανικό ολοκαύτωμα Χριστόδουλος Τσιγάντες Χριστούγεννα Χρυσόστομος Σμύρνης Χωροφυλακή Ψαρά ψυχολογία Ψυχρός Πόλεμος Articles in English CIA http://www.istorikathemata.com/ John Iatrides K.K.E. KGB Mεσσήνη Robert Bruce Slider William Wallas Winston Churchil
Εμφάνιση περισσότερων